2 - غَنا و توانگرى
] صفت دوم ، غَنا و توانگرى است . و از براى آن مراتب بى نهايت است . و چنين نيست كه هر غنا و ثروتى مذموم باشد ؛ بلكه از براى غنا اقسامى چند است كه بعضى از آنها مذموم است و آن اقسام از اين قرار است : اول ، آن كه صاحب مال سعى بى نهايت كند در تحصيل مال و هر گاه از دست او رفت محزون گردد . دوم ، آن كه بدون تَعَب روزى آن شده و به آن خوشحال و از تمام شدن آن محزون و غمناك مىگردد . سوم ، آن كه نه زحمتى در آن كشيده و نه از بودنش شاد و نه از تمام شدنش غمناك مىگردد . و نيز شخص غنى يا همه ، يا بعضِ مال او حرام است يا حلال . و نيز در دادن حقوق يا تقصير مىكند يا نه . و اين اقسام كه مذكور شد بعضى از آنها رذيله و مذموم است و بعضى ديگر چنين نيست ؛ بلى غالب آن است كه صاحبان مال از خطر و آفات آن سالم نمىباشند و لهذا حق تعالى فرموده : « إِنَّ الإِنْسانَ لَيَطْغى أَنْ رَآهُ اسْتَغْنى » « 1 » . و مروى است كه : « هيچ روزى نيست مگر آن كه ملكى از زير عرش ندا مىكند اى فرزند آدم ! چيز كمى كه تو را كفايت كند بهتر است از چيزى كه تو را سركش و طاغى كند « 2 » » .