بسم الله الرحمن الرحيم
فن سيم از مقاله دويم از قسم دويم از كتاب نفايس الفنون فى عرايس العيون علم الهى
و آن عبارتست از علمى كه بحث كنند درو از واجب تعالى و صفات او و احوال مجردات از عقول و نفوس و احكام ايشان ، و اين علم چون بحقيقت سه فن است اول معرفت واجب الوجود تعالى و تقدس دويم معرفت عقول مجرده و احكام ايشان سيم معرفت نفوس و احوال ايشان ما خلاصه مباحث هر يكى را در بابى ايراد كنيم .
باب اول [ در مباحث متعلقه به واجب تعالى و تقدس مشتمل بر ده فصل ]
در مباحث متعلقه به واجب تعالى و تقدس مشتمل بر ده فصل :
فصل اول [ در اثبات واجب الوجود ]
در اثبات واجب الوجود ، و طرق استدلال بر اين مطالب بسيار است ليكن از آن جمله به پنج طريق اكتفا كنيم .
اول آنكه اگر در وجود موجودى واجب الوجود نباشد حقايق و ماهيات موجوده همه ممكن باشند ، و هر موجودى ممكن مفتقر بود به علت موجوده كه ترجيح جانب وجود او كند بر جانب عدم ، پس موجود مجموع ممكن مفتقر باشند به موجودى متصف به اين صفت ، پس آن موجود يا نفس آن مجموع بود يا داخل درو يا خارج ازو ، و اول محال است زيرا كه چيزى علت نفس خود نتواند بود و دوم هم محال است زيرا كه اگر بعضى علت مجموعشود لازم ميآيد كه علت نفس خود و علت علل خود بوده باشد پس علت مجموع ممكنات امرى خارج ازو باشد ، و موجودى خارج از جميع ممكنات موجوده واجب بود .