يعني در ضعف و بعضى انفاض الفراريج خوانند و آن جمع نفض است بمعنى صوت
( 2 ) الى اللّه ربي قد رجعت تنضلا * لتغفر ما قدمت رب المعارج
المعارج مبتداست و الى اللّه مقدم خبر و رب يا ربى بود
بر حرف حا
( 1 ) و قالوا حربنا حرب عوان * لاحضرها و لم احمل سلاح
هى النكبات تهلك من تلاقي * كميا ليس جاحمها مزاح
حربنا مبتداست و حر امر است از حاريحار همچو خف از خاف يخاف و بن امر است از بان يبين و عوا فعل ماضى است و حق آن بود كه عوت گفتى چه حرب مؤنث است اما حمل بر قتال تذكير كرد و نن امر است از ونى ينى با نون تأكيد خفيفه و سلاح خبر مبتدا محذوف است اى هذا سلاح و مفعول احمل محذوفست اى احمله و تقدير بيت چنين باشد كه : حربنا حرمنها و بن عنها عوى نن احضرها سلاح و لم احمله
و مزاح در بيت دوم خبر است از آن جاحمها و اسم ليس ضمير امر و شأن است و تقدير چنين باشد كه : ليس الامر و الحديث جاحمها مزاح
( 2 ) مررت على قوم ابن هند فقال لى * اكابرهم منا سفيها و صالح
كابر علم شخصى است و در اينجا مضاف بود با ياى متكلم يا را حذف كردند همچو يا در يا غلام چه همزه در اينجا حرف نداست و هم امر است ازهام يهيم و من در منا امر است از مان يمين و نا مفعول اوست و صالح امر است از صالح يصالح و سفيها حال است از فاعل من .
و شايد كه گوئيم اكاب منادى مرخم است و ر امر است از ورى يرى و هم مفعول اوست و منا حرف حر است متصل بضمير جماعت و سفيها مفعول اوست و تقدير چنين باشد كه اكاب رهم سفيها منا و صالح بعد ذلك و اين توجيه خوبتر است
( 3 ) تفرق قومى راحلين نصارخ * اهاب لهم غادى المطى و رايح
غادى امر است از غادى يغادى و رايح دو لفظ است يكى را مضاف با ياء متكلم و دوم ح كه امر است از وحى يحى بمعنى عجل و معنى بيت چنين باشد : باكر لغدا