باب العين المتصله
عبّاس مروزى
استاد عبّاس مروزى مدّاح خليفهء عبّاسى است و بناى قصيده طرح كردهء اوست . منه :
اى رسانيده به دولت فرق خود تا فرقدين « 1 » * گسترانيده « 2 » به فضل و جود « 3 » بر عالم يدين
مر خلافت را تو شايسته چو مردم ديده را * دين يزدان را تو بايستى « 4 » چو رخ را هردو عين « 5 »
عبد اللّه يقظان خوزى
حضرت عبد اللّه يقظان اصلا خوزى است . گويند مريد حضرت سيّد الطّايفه است . منه :
آزار كسى مجو كه آنش باشى * كم سوز دلى كه در ميانش باشى
شمع دل و نور ديدگانش باشى * بيمار مكن تنى كه جانش باشى
عنصرى
حكيم ابو القاسم عنصرى ملك الشّعراى عصر سلطان محمود غزنوى و استاد نيكونهاد معنوى است . ديوانش قريب سى هزار بيت باشد و در سنهء 542 فوت شد . « 6 » منه :
هامش
( 1 ) . متن :اى رسانيدى به دولت فرق را بر فرقدين .از لباب الالباب 1 / 21 تصحيح شد .
( 2 ) . متن : گسترانيدى . از لباب الالباب نوشته شد .
( 3 ) . لباب الالباب : جود و فضل .
( 4 ) . لباب الالباب : بايسته .
( 5 ) . تاريخ ادبيات صفا 1 / 178 ، سال سرايش اين قصيده را به نقل از لباب الالباب و مجمع الفصحا ، سال 193 ، 173 يا 170 نقل كرده ، ولى با توجّه به پختگى شعر و به كار بردن زيبايىهاى ادبى ، انتساب آن را به آن سالها محل ترديد مىداند . ابيات ديگر از لباب الالباب :كس بر اين منوال پيش از من چنين شعرى نگفت * مر زبان پارسى را هست با اين نوع بين
ليك زان گفتم من اين مدحت تو را تا اين لغت * گيرد از مدح و ثناء حضرت تو زيب و زين( 6 ) . روز روشن 575 : ابو القاسم حسن بلخى ، مولد او شهر بلخ بود . در سنهء 431 درگذشت . از اوست :مشكين شود كه باد به سوى تو بگذرد * عاشق شود هر آنكه به روى تو بنگرد