ببرهان ثابت شود و غرض از هر علمى ببرهان شناختن مسائل مورد بحث در آن علم است و بهر حال مسائل عبارت از مطالبى است كه در هر علمى مورد بحث قرار گيرد و غرض از هر علمى شناخت همان مسائل است و آن يكى از اجزاء علوم است و اجزاء علوم سه است 1 موضوعات 2 مبادى 3 مسائل ( از كشاف ص 761 ) .
مَسائِلِ اصول
- ( اصطلاح اصولى ) مسائل اصول عبارت از امورى ميباشند كه بحث مىشود از آنها از حال دليل بعد از فراغ از بودن آنها دليل نه از دليلية دليل .
( از رسائل ص 331 ) .
مَساجِدِ سَبْعَه
- ( اصطلاح فقهى ) مواضع هفتگانه را گويند كه نمازگزار بر خاك مينهد كه جبهه . دو دست ، دو زانو ، دو ابهام دو پا است . كه واجب است اين هفت موضوع بر خاك برسد .
( از شرح لمعه ص 33 ) .
مُسافِر
- ( اصطلاح عرفانى ) سالك الى اللّه را گويند كه مسافران شاه راه عدم و فنااند و مسافران عرش و مسافران عالم معنىاند .
صنفى در بحر و صنفى در بحر و بر مسافر بودند .
رجوع به سلوك و ( رسائل شاه نعمت اللّه ج 5 ص 21 شود . ) عزيز الدين گويد : اى درويش بدان كه ما مسافرانيم و البته ساعة فساعة در خواهيم گذشت و حال هر يك از ما هم مسافر است و البته ساعة فساعة خواهد گذشت ، اگر دولت است ميگذرد ، اگر محنت است هم مىگذرد ، پس اگر دولت دارى اعتماد بر دولت مكن كه معلوم نيست كه ساعت ديگر چون ، باشد و اگر محنت دارى هم دل خود را تنگ مكن كه معلوم نيست كه ساعت ديگر چون باشد ( رجوع شود به انسان كامل نسفى ص 35 ) .
مُساقات
- ( اصطلاح فقهى ) مفاعله از سقى است و آن باشد كه شخصى را در باغات مانند نخلستان و موستان به كار گيرند بر اين مبنى كه سهمى معلوم از محصولش را به آن دهند و بالجمله واگذار كردن درخت است به كسى براى آبيارى و اصلاح و حفاظت و حراست آن در مقابل مقدارى بطور مشاع از ميوههاى آن و صيغه آن ( دفعت اليك هذه النخلة مساقات بكذا ) است ( از الفقه على . . . . ج 3 ص 26 - شرح لمعه ج 1 ص 334 - كشاف ص 800 ) .
و هى معاملة على الاصول بحصة من ثمرها و هى لازمة من الطرفين و ايجابها ساقيتك او عاملتك او سلمت اليك او ما اشبهه من الالفاظ الدالة على انشاء هذا العقد صريحا . و القبول الرضاء به و تصح المساقاة اذا بقى للعامل عمل تزيد به الثمرة سواء ظهرت قبل العقد او لا و لا بد فى صحة المساقاة من كون الشجر . . .
و ينتفع بتمرته مع بقاء عينه بقاء يزيد عن سنة غالبا و فيما له ورق كالحناء نظر ( اختلاف است ) . و يشترك تعيين المدة