6 - مرتبت كون جامع كه انسان كامل است .
مُرابَحَه
- ( اصطلاح فقهى ) بيعى است كه در آن سود در نظر گرفته مىشود با ذكر رأس المال رجوع به مساومة شود .
مَراتِبِ اجْسامِ هَيولائيَّه
- ( اصطلاح فلسفى ) منظور بيان تركيب تكوين عالم ماده است ، نخست اركان اربعه و اسطقسات پديد آمدهاند و سپس از امتزاج و اختلاط آنها بخارها و دخانها و مواليد حاصل شده است ( رجوع شود به آراء اهل مدينهء فاضله ص 60 )
مراتب انواع
- ( اصطلاح فقهى ) در زير عنوان كلمهء جنس و اجناس عاليه اشاره شد كه نوع و جنس گاه اضافىاند و گاه حقيقى و اجناس گاه بعيداند و گاه قريب و جنس الاجناس جنسى است كه فوق او جنسى ديگر نباشد و اجناس و انواع متصاعدا و متنازلا مترتباند و هر جنسى نسبت بامرى و جنسى كلىتر از خود نوع است و از اين جهات و اعتبارات انواع اضافى چهار است چنان كه مراتب اجناس چهار است . 1 - نوع عالى كه فوق او نوعى نباشد مانند جسم كه فوق او نوعى نيست بلكه جنس الاجناس است . 2 - نوع اخص كه دون او نوعى نباشد كه نوع سافل هم گويند مانند انسان كه دون او شخص است . 3 و 4 متوسط مانند جسم نامى و حيوان كه هر دو نوع متوسطاند حيوان نسبت به جسم نامى و جسم نامى نسبت به جسم مطلق .
( دستور ج 3 ص 243 ) رجوع شود باجناس عاليه و انواع .
مَراتِبِ كُليَّه
- ( اصطلاح عرفانى ) مراتب كليه شش مرتبتاند 1 - مرتبت ذات احديت 2 - حضرت الهيت 3 - ارواح مجرده 4 - نفوس عامله كه عالم مثال است و عالم ملكوت است 5 - ملك و شهادت 6 - مرتبت كون جامع كه انسان كامل است رجوع بفرهنگ مصطلحات عرفا شود .
مَراتِبِ سَبْعه
- ( اصطلاح عرفانى ) كه صدر الدين نيز به كار برده است و مراد از مراتب سبعه طبيعت ، نفس ، عقل ، روح ، سر ، خفى ، و اخفى است ، ( از رسائل صدرا ص 295 )
مَراتِبِ وُجود
- ( اصطلاح فلسفى ) مراتب وجود بنا بر قول غزالى پنج است : وجود ذاتى ، حسى ، خيالى ، عقلى و شبحى .
( از مبدأ و معاد صدرا ص 295 ) قطب الدين گويد : چون تأمل كنى وجود را او را يا بى ابتدا كرده از اشرف فالاشرف و بر مراتب او و وجود واجبى را آنست كه او را شرف اعلى است كه لا يتناهى است و عقول باختلافى كه در رتبت دارند اشرف ممكناتاند و اشرف ايشان عقل اول است و تلو عقل اول در شرف نفوس سماوى است آنگاه مرتبهء صور آنگاه مرتبهء هيولاى مشترك ميان عناصر و از اينجا آغاز مىكند و در ارتقاء .
( از درة التاج جمله پنجم از فن دوم ص 90 ) .
شيخ اشراق نيز موجودات را به