تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مجموعه رسائل و مقالات ( فارسى ) — صفحة 158

مساهمون:

ص١٥٨

قصر سعادت

انسانها را از ديرزمان و به‌سبب اديان ، سه اعتقاد و سه خصلت حاصل شده است كه هريك از آنها ركنى است ركين ، از براى قوام ملل و پايدارى هيئت اجتماعى و اساس محكم در مدنيت و ترقيات امم و قبائل و موجبى است فعّال از براى دفع شر و افسادىكه برباد دهندهء شعوب است . نخستين آن عقايد سه گانهء جليله ، اعتقاد است بر اينكه انسان فرشته‌اى است زمينى و اوست اشرف مخلوقات . دومى يقين است به اينكه امت او اشرف امم است و به‌غير از امت او ، همه بر باطل و گمراهند . و سيمى جزم است بدين‌كه انسان در اين عالم آمده است از براى دريافت كمالات شايسته‌اى كه بدانها منتقل گردد به‌عالمى أفضل و أعلى و پهناورتر و أتم از اين‌عالم تنگ وتاريك ، كه در حقيقت اسم « بيت‌الاحزان » را شايان است ! و غفلت نبايد ورزيد از تأثيرات بزرگ اين عقايد سه‌گانه در هيئت اجتماعى و منافع جليله آنها در مدنيت و فوائد بسيار هريكى ، در انتظامات و روابط امم و ثمرات جليله واحدى از آنها در بقاى نوع انسانى و زيست افراد آن با يكديگر ، از راه مسالمت و موادعت و نتائج حسنه هر فردى از آنها در ترقيات ملل در كمالات عقلى و نفسى نمودار مىشود . به‌جهت آنكه هر اعتقادى را خواص و لوازميست كه محال است انفكاك آنها ، از دو يكى از لوازم اعتقاد انسان بر اينكه نوع او اشرف مخلوقات است ، اين است كه استنكاف و استكبار خواهد كرد از خصلت‌هاى بهيميّه و تنفّر خواهد نمود از صفات حيوانى . و هيچ ريبى نيست كه هرقدر اين اعتقاد محكم‌تر گردد ، آن استنكاف اشتداد خواهد پذيرفت . و هرقدر آن استنكاف قوت گيرد ، ترقى آن انسان در عالم عقلى