مرحوم مباركه اى در كتاب « دانشوران و رجال اصفهان » درباره آخوند مى نويسد :
« مولد شريفش نطنز كاشان ، در آغاز جوانى به اصفهان آمده و در نزد بزرگان هر فنّى از فنون و اساتيد هر علمى از علوم اكتساب صورت و معنى نمود ، تا آنكه به سرحد مرحله كمال فائز شده ، و در فقه و اصول در نزد مير سيد محمد شهشهانى و شيخ محمد باقر مسجدشاهى ، و در حكمت نزد مولى اسماعيل [ حكيم ] تلمّذ فرمود . در نجوم و رياضى و هندسه و جبر و مقابله و مجسطى و علوم غريبه نيز مهارتى داشت و مدّت شصت سال به تدريس علوم معقول و منقول بپرداخت . شايد هزار نفر متجاوز در اين مدّت از فضلاى اقطار عالم در خدمتش بهرهمند شدند . و با وصف حال ، عالم تجرّد اختيار نموده ، از اين عوالم صورى و ناسوتى ديده فرو بسته و دائماً در رياضت نفسانيه در صدد كشف معمّا و رفع ستر حجب لاهوتى پرداخته ، از عوالم خلقى و دنيايى كنونى كناره گرفته ، و از مناصبى كه لازمه شغل علما و دانشمندان وقت بود به كلّى صرفنظر نموده ، و با تمام عناوين رياسات و توجّهات توده ملّت كه جز وزر و و بال نيست مخالفت ورزيده ، عمر خود را به فقر و فاقه و قناعت در گوشه حجره به پايان رسانيد .
و از مراتب سير و سلوك و نيل به مراحل حقيقت چندان واقف [ بود ] كه مشايخ عرفاى زمان و اقطاب سلاسل طرق طريقت در خدمت جنابش براى تكميل مراتب روحى و استضائه انوار ملكوتى روحانيتش در كمال تضرع و تواضع اظهار بندگى مىنمودند . فقهاى زمان و صاحبان رياسات شرعيه و مراجع تقليد در مقابلش اظهار كوچكى نموده و او به هيچوجه در اين عوالم و عناوين متوجّه نبود ، بلكه به انواع و اقسام توجّهات ، مخلصين را از خود دور فرموده كه آسوده خاطر به مراقبت عوالم سير
فيض نجف ( فارسى ) — صفحة 444
مساهمون: الشيخ رحيم القاسمي
ص٤٤٤