كه در اين قراء جانور زياد است و تا يك ماه بايد ما شبها را همينطور به سر قبر ميت آتش كنيم كه از شر حيوانات محفوظ بماند و الا مقبره را مىشكافند و بدن ميت را قطعه قطعه كرده مىخورند ، بنده بعد از شنيدن اين سخنان آفرين بر خيالات آنها گفته راهى شدم و اول مغرب وارد قريه قشلاق شده ، اطراق كرديم ، مسافت شش فرسنگ . و همه اشياء لازمه را دست آورده و شب را گذرانيده .
[ نجات شتران قبيله شيوانى از دست راهزنان ]
روز 19 [ شوال ] : اول آفتا ب ، روانه ايوان كيف « 1 » شديم . در بين اين راه هم ، گل و آب زيادى بود . عبور نموده ، در دره آب شور « 2 » كه كلاته از عليخان سرتيب براى سكونت قراسورانها ساخته شده رسيديم .
موازى چهل و چهار نفر اشتر را قراسورانها ، كه كارشان اخاذى و دزدى است ، به بهانه اينكه خرابى به باغ ريگستان و درختان خار و خس ، سرتيپ عليخان وارد آورده اند ، گرفته و ضبط داشته بودند .
دو نفر بچه ساربان ، كه همراه اشتران بودند تا چشمشان بما افتاد بناى گريه و زارى را گذاشته و استدعاى خلاصى خود را از جناب خدايگانى نمودند . جناب خدايگانى ، بعنوان خوشى ، اشتران و ساربانها از شر آن راهزنان نجات داده همراه خود آورديم .
بعد معلوم شد ، كه اشتران مذكور مال اعراب شيوانى « 3 » است . لهذا ، نزديك خانههاى آنها كه رسيديم . نوكران و اهل قافله را امررفتن بجانب ايوان كيف نموديم . بنده وجناب خدايگانى ، اشتران را نزديك خانههاى سياه اعراب « 4 » مذكور ، سرداده خود به دلالت چند نفر آنان ، به محل ايشان آمده ،
هامش
( 1 ) . امروزه آن را ايوانكى مى نامند در 70 كيلومترى جاده تهران به مشهد و 30 كيلومترى شمال باخترى گرمسار واقع است . آذر اسدى ، ج 1 ، ص 434 .
( 2 ) . شوراب يا شور دره ، شاخه اى از چشمه هاى شور حبله رود مى باشد . نيك خو ، ص 43
( 3 ) . شيوانى يا شيبانى شعبه دوم از ايل عرب از ايلات خمسه فارس كه در صدر اسلام توسط مصقل ابن هيره شيبانى يكى از سرداران سپاه اسلام به ايران مىآيد وى والى فارس مى گردد وسپس با قبيله خود درفارس مىماند و در سالهاى بعد ، تيرههاى از آن ، ازجمله دو تيره ، عرب سرهنگى و عرب درازى دراطراف گرمسار ساكن مىگردند . دهخدا ، ذيل واژه و نجفى ، ص 311
( 4 ) . منظور چادرهاى سياهى كه برپا كرده بودند .