مطالعه سفالهاى فرهنگ انتقالى چغامامى در ايران و عراق
ليلى سرابى « 1 »
سيامك قاسمى
اردشير جوانمرد زاده
روح الله شيرازى
چكيده
دوره فرهنگى فاز انتقالى چغامامى در بازده زمانى هزاره ششم پيش از ميلاد قرار مىگيرد . اين فرهنگ از لحاظ جغرافيايى از كوهپايههاى شمال عراق و جبل حمرين آغاز و در ايران در دشت مهران ، دهلران و سپس خوزستان تكوين مىيابد . فرهنگ انتقالى چغامامى از تپهاى با همين نام در دشت مندلى و بدره عراق گرفته شده است . تغييرات سفالى يكى از شاخصههاى فرهنگ انتقالى چغامامى مىباشد . ويژگى سفالها : دستساز ، پخت كافى ، گاهى بالا و خميرهاى كه به خوبى ورز داده شده است ، با ماده چسپاننده شن و رنگ سفالها نخودى مايل به سبز با نقوش هندسى باندهاى پهن و متوسط ، نقطههاى بزرگ و نقوش مثلثى هاشورى وخطوط نزديك به هم است . در ايران سفالهاى اين فرهنگ كه شباهتهاى زيادى با فاز همزمان خود در بين النهرين دارند ، از چغاميش ، چغابنوت ، چغاسفيد دهلران و دشت مهران از محوطههاى : چغاآهوان ، تپه خلامى ، جن جان قلى ، چغابويچگ و رم رمه به دست آمده است . البته در چغاميش مىتوان پشينه نقوش را تا حدودى در دورههاى قبلى پيگيرى نمود . در اين پژوهش تلاش شده تا ارتباط نقوش و شباهت سفالهاى فاز انتقالى چغامامى در ايران و عراق مورد ارزيابى قرار گيرد .
كليد واژه : بين النهرين ، ايران ، فرهنگ انتقالى چغامامى ، سفال ، گونهشناسى .
هامش
( 1 ) .Lilisarabi @ gmail . com