جايگاه خدايان بين النهرينى در فرمان كوروش
مريم دارا « 1 »
چكيده
ذكر نام خدايان در متون مختلف توسط شاهان دوران باستان امرى متداول بوده است . آنان در كتيبهها باورها خود را به نمايش مىگذاشتند و در اين آثار از خدايان مورد علاق خود استمداد مىطلبيدند و به آنان پيشكشهايى تقديم مىكردند . احتمالًا اين عمل الگو و علتى داشته است كه شاهان از خدايان خاصى در برخى كتيبههاى خود ياد مىكردند و در كتيبههايى از نوع ديگر شايد از خدايان ديگر سخن مىگفتند . تا كنون پژوهشهاى بسيارى بر متن فرمان صورت گرفته و نتايج ارزندهاى در خصوص شخصيت كوروش ، شيو ادار پادشاهى بزرگ او و حتى باورها و سياستهايش به دست آمده است . اما ، مطالعات اسطورهشناختى متن اين كتيبه كمتر و به شكلى كمرنگ صورت گرفته است . هدف نگارنده بررسى و پژوهش در اين موضوع است كه چرا كوروش هخامنشى در فرمان مشهور خود ، كه به هنگام فتح بابل دستور نگارش اين گونه متون را صادر كرد ، در كنار نام مردوك كه خداى برتر بابليان به شمار مىآمد از خداى نبو ياد كرده است و انگيز كوروش يا كاتبان او را در استفاده از نام اين خدايان به جاى نام رب النوعهاى ديگر چه مىتوانسته باشد . در اين راستا نگارنده ابتدا خويشكارىهاى مردوك و نبو را ذكر مىكند و به نقش اين دو در كنار يكديگر مىپردازد و سپس دلايل خود در خصوص استفاده از نام اين دو رب النوع بين النهرينى را در اين كتيبه بيان را بيان مىكند .
كليد واژه : بابل ، فرمان كوروش ، رب النوع بين النهرينى ، مردوك ، نبو .
هامش
( 1 ) . دكتراى فرهنگ و زبانهاى باستانى ، استاديار پژوهشكده زبانشناسى ، متون و كتيبهها /maryam dara @ yahoo . com