آرزومند ساخت ايشان را به سرور و خوشحالى خود به خوشى و شاديهاى آن مكان . » چه هرچه در اين عالم حسّى است ، نمونه و تمثال آن عالم غيبى است . )
« راحت بعافية ، و ابتكرت بفجيعة ، ترغيبا و ترهيبا و تخويفا و تحذيرا . » ( « شبانگاه كرد به عافيت و رستگارى ؛ و بامداد كرد به معصيت و گرفتكارى » و اين كنايه است از سرعت انتقال احوال دنيا و تبديل اطوار آن از شدّت و عنا به راحت و رخا ؛ « و اين تمثيلات به جهت راغب گردانيدن مردمان است به آن جهان ؛ و ترسانيدن اهل اين جهان است به نكال جاودان ؛ و در خوف انداختن ايشان است از بطش و هيبت آن ؛ و محترز ساختن همگنان است از آن و عاقبت آن . » )
« فذمّها رجال غداة النّدامة ، و حمدها آخرون يوم القيامة . » ( « پس مذمّت كردند دنيا را مردانى چند در بامداد عقوبت و ندامت ؛ و ستايش نمودند آن را مردانى ديگر نزد مثوبت در روز قيامت . » )
« فذكّرتهم « 1 » الدنيا فتذكّروا ، و حدّثتهم فتصدّقوا « 2 »
/ 58 B /
و وعظتهم فاتّعظوا . » 187 ( يعنى : « به ياد آورد ايشان را دنيا از مواعظ و عبر ؛ پس قبول نمودند آنها را به انديشه و نظر ؛ و خبر داد ايشان را از حال خود ، از تبدّل و تغيّر ؛ پس تصديق نمودند به آن از روى تفكّر ؛ و پند داد ايشان را به دوستى ؛ پس پندپذير شدند . » براستى كسب كردند در آن سرمايهء آخرت را ، و سود بردند در آن حسن عاقبت را . )
هامش
( 1 ) . نهج البلاغه : ذكّرتهم .
( 2 ) . نهج البلاغه : فصدّقوا .