حادثهء مهم و تأثيرگذارى در پايتخت ايران روى داد : جمعى از علما و تجار تهران ( نظير محمد جعفر صدر العلما و سيد جمال افجهاى ) به حمايت از مشروطه در سفارت عثمانى و حضرت عبد العظيم ( ع ) تحصن جستند . « 1 » سيد على يزدى نيز ( كه تا آن زمان ، در صف منتقدان فعال مشروطه جاى داشت ) علم مشروطهخواهى برافراشت و همراه تنى چند از روحانيون ( نظير ميرزا مصطفى آشتيانى ) در حضرت عبد العظيم ( ع ) متحصن گرديد و خواستار برقرارى مشروطه شد . « 2 » در دوران تحصن ياد شده اعلاميههايى منسوب به مراجع مشروطهخواه نجف در تهران منتشر شد كه مضمون آن ، پشتيبانى
هامش
- مجلس ( و در حقيقت : اوضاع و احوال فجيع سابق ) را تجديد كند و عناصر تندرو و آشوبگر را كه حبس و تبعيد يا فرارى شدهاند عفو و آزاد كند و به هيچوجه گوش به رهنمودها و نصايح شيخ شهيد و اكثريّت قاطع علماى كشور ندهد . آنان مصرّا پافشارى مىكردند كه شاه ، كسانى نظير سعد الدوله و ناصر الملك را جايگزين امثال اميربهادر و مشير السلطنه ( كه هرعيبى داشتند ، بيگانهپرست نبودند ) سازد . آنان تهديد مىكردند كه در صورت امتناع شاه از انجام خواستهاى آنان ، افسران روسى قزاقخانه را به پطرزبورغ فراخوانده و دست به اشغال نظامى گمركات سواحل خزر و خليجفارس خواهند زد ، و نهايتا نيز در شمال و جنوب كشورمان نيرو پياده كردند . در اين زمينه ر . ك ، ر . ك ، زندگى طوفانى ؛ خاطرات سيد حسن تقىزاده ، به كوشش ايرج افشار ، ص 121 و 124 - 125 و 146 - 147 ؛ تاريخ بيدارى ايرانيان ، ناظم الاسلام كرمانى ، بخش 2 ، 5 / 541 - 543 ؛ خاطرات و اسناد مستشار الدولهء صادق ، مجموعهء دوم : اسناد مشروطيت ، به كوشش ايرج افشار ، صص 69 - 71 ؛ تاريخ مشروطهء ايران ، كسروى ، ص 779 ؛ تاريخ هجده سالهء آذربايجان ، از همو ، ص 19 و 29 و 49 ؛ حيات يحيى ، يحيى دولتآبادى ، 3 / 93 - 94 ؛ واقعات اتفاقيه در روزگار ، محمد مهدى شريف كاشانى ، 1 / 215 - 216 ؛ تاريخ انقلاب مشروطيت ايران ، ملكزاده ، 5 / 1134 ؛ بمباران مجلس شوراى ملّى ( حكومت تزار و محمد عليشاه ) ، مامونتوف ، ترجمهء شرف الدين قهرمانى ، ص 406 و بعد ؛ كتاب نارنجى ، به كوشش احمد بشيرى ، 1 / 272 به بعد ؛ كتاب آبى ، به كوشش احمد بشيرى ، 1 / 274 به بعد ؛ تاريخ استقرار مشروطيت در ايران ، ترجمهء حسن معاصر ، ص 827 و 836 و 866 - 868 و 879 - 880 و 886 و 926 و 930 - 931 و 941 - 942 و 949 و 962 و 1008 - 1009 و 1046 - 1047 و 1056 و 1065 ؛ 28 هزار روز تاريخ ايران و جهان ، ضميمهء روزنامهء اطلاعات ، تهيه و تنظيم : محمد على سفرى و محسن ميرزايى ، خاطرات عزيز السلطان ، 28 ذى قعدهء 1326 ق ؛ مبارزه با محمد على شاه . . . ، به كوشش ايرج افشار ، ص 31 و 34 و صد و پانزدهم و 20 .
( 1 ) . روزنامهء خاطرات . . . عزيز السلطان . . . ، به كوشش محسن ميرزايى ، 2 / 1344 - 1345 ؛ تاريخ استقرار مشروطيت در ايران ، همان ، ص 1005 . صدر العلماء ، برادر داماد سيد عبد اللّه بهبهانى ، و سيد جمال نيز داماد ميرزا حسين تهرانى ( يكى از مراجع مشروطهخواه نجف ) بود .
( 2 ) . روزنامهء اخبار مشروطيت و انقلاب ايران - يادداشتهاى سيد احمد تفرشى ، به كوشش ايرج افشار ، ص 161 .
هوادارى سيد على يزدى از مشروطيت ، البته ، شايعاتى را بر ضد وى در جامعه دامن زد كه در تواريخ مشروطه منعكس است .