آوريم ، در اين صورت همچنان كه صاحب شرايع فرموده ، مباشرت در اين ايام به منزله مباشرت با زوجه بوده و تكليف پرداخت مهر المثل منتفى خواهد بود . اما چنانچه مفارقت را على نحو الحقيقه بدانيم ، طبعاً زوجه نيز حقيقتاً از حباله نكاح خارج شده و نسبت به شوهر خود اجنبيه محض خواهد بود ، و در اين صورت اگر شوهر به واسطه جهل با او مباشرت نمايد ، اين عمل قهراً به عنوان وطى به شبهه لوازمى در پى خواهد داشت كه لزوم پرداخت مهر المثل از آن جمله است . نظر مشهور و شيخ طوسى بر اين معنا استوار گشته و صاحب جواهر نيز رأى آنان را تأييد مىكند .
ب ) بررسى مفاد روايت أبو بكر حضرمى :
1 - متن روايت بنابر نقل كافى و توضيحى درباره آن :
محمد بن يعقوب عن عدة من اصحابنا عن سهل بن زياد ، و عن محمد بن يحيى عن احمد بن محمد جميعاً عن الحسن بن محبوب عن سيف بن عميره عن ابى بكر الحضرمى عن ابى عبد الله عليه السلام قال : اذا ارتد الرجل المسلم عن الاسلام بانت منه امرأته كما تبين المطلقة ، فان قتل او مات قبل انقضاء العدة فهى ترثه فى العدة و لا يرثها ان ماتت و هو مرتد عن الاسلام « 1 » .
اين روايت در كتب اربعه نقل شده است ، اما نقل تهذيب و فقيه مشتمل بر زياداتى است كه در كافى موجود نيست . سند آن در كافى داراى دو طريق است . در يك طريق ، محمد بن يعقوب از عدة من اصحابنا عن سهل بن زياد نقل كرده كه مانند سند تهذيب و فقيه از نظر ما بىاشكال است . طريق ديگر آن نيز كه كلينى از محمد بن يحيى عن احمد بن محمد نقل مىكند ، مقبول همگان و از نظر ما و ديگران صحيح مىباشد .
2 - احتمالات سهگانه درباره نحوه بينونت بنابر نقل كافى :
بنابر متنى كه در كافى آمده ، درباره نحوه بينونت زوجين با عنايت به عبارت
هامش
( 1 ) - وسائل ، ج 26 ، ص 27 ، ح 4 ، كافى ، ج 7 ، ص 153 ، ح 3 .