تزويج با يهودية و نصرانية اختياراً حتى در صورتى كه دسترسى به مسلمه باشد « 1 » .
لكن به نظر مىرسد روايت چنين دلالتى ندارد . چون كلمه « هوى » دو معنا دارد يكى « ميل » و معلوم است كسى كه ازدواج با كتابيه مىكند تمايل به او دارد ، لكن اين معنا با سؤال و جواب مذكور در روايت تناسب ندارد . چون حضرت سؤال مىكند كه داعى و انگيزه او چيست ؟ راوى جواب مىدهد كه چون خوشش مىآيد و تمايل دارد . اين جواب ، توضيح واضحات است و با سؤال تناسب ندارد .
معناى ديگر « هوى » كه در كتب لغت هم آمده است عشق و شدت علاقه است .
« هوى » به اين معنا با سؤال تناسب دارد و در اين صورت روايت مختص به فرض ضرورت مىشود . پس حضرت مىفرمايد : اگر عاشق شده است و تحمل ندارد پس زن را از شرب خمر و خوردن گوشت خوك منع كند . پس روايت ناظر به فرض اضطرار است زيرا ما احتمال دوم را در معناى « هوى » استظهار كرديم . اما اگر روايت محتمل الوجهين نيز باشد و مردد بين دو معنا باشد بازهم استدلال به روايت بر جواز در حال اختيار نمىتوان كرد زيرا روايت در اين فرض مجمل است .
روايت ششم : روايت نعمانى است
كه قبلًا گذشت و دلالت مىكند كه آيه مائده / 5 يك قسمت آيه بقره / 221 را نسخ كرده است و ازدواج با كتابيه را تجويز كرده است لكن ازدواج مسلمه با مشركين به حرمت خود باقى است « 2 » .
لكن اين روايت از نظر سند ضعيف است و قابل استدلال نيست .
روايت هفتم : موثقه ابى مريم الانصارى
عن ابى جعفر عليه السلام سألته عن طعام اهل الكتاب و نكاحهم حلال هو ؟ فقال : نعم قد كانت تحت طلحة يهودية « 3 » .
اين روايت به خاطر وجود طاطرى در سند موثقه است .
روايت هشتم : موثقه محمد بن مسلم
عن ابى جعفر عليه السلام قال : سألته عن نكاح اليهودية و
هامش
( 1 ) - جواهر الكلام ، 30 / 36 .
( 2 ) - وسائل الشيعة ، كتاب النكاح ، باب 2 من ابواب ما يحرم بالكفر و نحوه ، حديث 6 .
( 3 ) - وسائل الشيعة ، باب 5 من ابواب ما يحرم بالكفر ، حديث 3 .