اما اين روايت
اولًا : مرسل و غير قابل اعتماد است ،
ثانياً : به احتمال قوى اصل اين كتاب متعلق به شلمغانى است نه اينكه عين روايات امام رضا عليه السلام باشد و در اينجا نيز مؤلف احتمالًا از باب جمع بين روايات چنين فتوايى داده هر چند وجهش براى ما معلوم نيست .
ثالثاً : همانطور كه صاحب جواهر فرموده اصلًا حرف خيلى بعيدى است كه « ثلاثة ايام متواليات » و « عشر رضعات متواليات » بر يكديگر عطف شوند چون خارجاً فاصلهء زيادى بين اين دو وجود دارد و اين خود شاهدى بر عدم صحت اين روايت يا فتوى است .
روايت عمر بن يزيد « قال : سمعت أبا عبد اللّه عليه السلام يقول : خمسة عشر رضعة لا تحرّم » « 1 »
در سند اين روايت ، صفوان بن يحيى عن حمّاد بن عثمان او غيره آمده است كه به لحاظ اين ترديد ، ممكن است كسى اشكال سندى كند ولى به نظر ما چون راوى قبلى صفوان است و مرسلات او و بزنطى و ابن ابى عمير را معتبر مىدانيم اشكالى در سند نيست . مشهور هم كه روايات همهء اصحاب اجماع را معتبر مىدانند و اختصاص به اين سه نفر نمىدهند . لذا حتى اگر « غيره » ثقه هم نباشد روايت معتبرة خواهد بود . البته به لحاظ اينكه على بن حسن بن فضال در سند هست روايت را موثقه مىدانيم .
اما در مورد معناى روايت همانطور كه شيخ طوسى رحمه الله احتمال داده مىتوانيم جمعاً بين الادلّه بگوييم اين روايت در مقام نفى تمام الموضوع بودن و تمام العلّه بودن پانزده رضعه است ، يعنى مىخواهد بگويد تصور نشد كه پانزده رضعه مثل انبات لحم است ، بلكه انبات لحم چون تمام الموضوع است هيچ شرطى ندارد ، اما پانزده رضعه جزء الموضوع است و شرايطى مثل توالى و عدم فصل يا رضاع شخصى ديگر در آن معتبر است ، لذا بدون لحاظ اين شرايط ، موجب نشر حرمت نمىشود . « * و السلام * »
هامش
( 1 ) - همانجا ، ح 25 .