و ابن حمزه صاحب وسيله كه سنه 562 در حال حيات بوده و قطب راوندى متوفاى 573 و ابن زهره متوفاى 585 و ابن ادريس متوفاى 598 كه همه از معاريف اين قرن به شمار مىروند به كفايت يك شبانه روز فتوى دادهاند . در قرن هفتم هم محقق حلى متوفاى 672 در شرايع و نافع و عموزاده او يحيى بن سعيد متوفاى 689 به آن فتوى دادهاند . در قرن هشتم علامه حلى متوفاى 726 غير از كتاب مختلف كه اين مسأله را در آن مطرح نكرده در ساير كتابهايش ، قواعد ، تحرير ، تذكره ، تبصره ، ارشاد ، تلخيص و پس از او شهيد اول كه در رأس فقهاى درجه اول اماميه است در لمعه و غاية المراد همين فتوى را دادهاند . در قرن نهم فاضل مقداد متوفاى 826 در كنز العرفان اين فتوى را اختيار كرده است ، در قرن دهم محقق ثانى متوفاى 940 كه در رأس فقهاى درجه دوم اماميه است به آن فتوى داده و شهيد ثانى كه او نيز از فقهاى مهم درجه دوم است در مسالك به آن تمايل پيدا كرده است ، در قرن يازدهم فيض متوفاى 1091 در مفاتيح و در ظاهر وافى همچنين مجلسى اول در روضة المتقين فتوى دادهاند ، در قرون بعدى نيز فتواى معروف و مستقر فقها همه بر كفايت يك شبانه روز است .
علاوه بر فتواى افرادى كه نام برديم برخى دعواى اجماع هم كردهاند . شيخ در خلاف مىگويد هر چند نسبت به كفايت كمتر از يك شبانه روز ميان عامه و خاصه اختلاف است ، لكن نسبت به يك شبانه روز بين تمام مسلمين اجماع مستقر است كه موجب نشر حرمت مىشود . همچنين فاضل مقداد در كنز العرفان مدعى اجماع شده ، علامه در تذكره مىگويد فتواى اماميه اين چنين است ، برخى ديگر عباراتى دارند كه يك نحوه ظهور در وجود اتفاق و عدم الخلاف دارد مثلا فخر المحققين در ايضاح پس از اينكه سه طريق اثر ، زمان و عدد را در تفسير كميت ذكر مىكند در مورد عدد مىگويد « فيه الخلاف » معلوم مىشود كه ايشان در مورد اثر و زمان معتقد به عدم وجود مخالف مىباشد و همين طور ابن زهره در غنيه در مورد عدد مىگويد
كتاب النكاح ( فارسى ) — صفحة 4767
مساهمون: السيد موسى الشبيري الزنجاني
ص٤٧٦٧