12 / 3 / 1381 يكشنبه درس شمارهء ( 440 ) كتاب النكاح / سال چهارم
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
خلاصهء درس اين جلسه :
در اين جلسه بررسى اشتراط ولايت جد بر باكره به حيات پدر را دنبال مىكنيم ابتدا ايراد صاحب حدائق به صاحب مدارك مبنى بر عدم خفاء مسأله را ذكر و آن را مخدوش دانسته و در نتيجه مفهومى براى قضيهء شرطيه در روايت فضل بن عبد الملك قائل نمىشويم . سپس مناقشهء ديگرى از مرحوم آقاى حكيم و مرحوم آقاى خويى در استدلال به مفهوم قضيه شرطيه ذكر و با ردّ آن ، خود به تقريبى ديگر قضيه شرطيه را در اين روايت محقق موضوع دانسته و آن را مشتمل بر مفهوم نخواهيم دانست . سپس به مسأله خيار صغير و صغيره پس از بلوغ در فسخ نكاحى كه پدرشان انجام داده پرداخته ، ابتدا اقوال فقها را ذكر مىكنيم سپس به بررسى روايات آن مىپردازيم .
* * *
الف ) پيگيرى بررسى استدلال به روايت فضل بن عبد الملك :
1 ) ايراد صاحب حدائق به صاحب مدارك :
در اين مسأله كه آيا ولايت جد بر دختر مشروط به حيات پدر است يا نه مرحوم شهيد ثانى در مسالك در استدلال به موثقهء فضل بن عبد الملك به دليل اينكه مبتنى بر مفهوم وصف است مناقشه كرده است . صاحب مدارك بر او ايراد گرفته مىگويد استدلال در اين روايت به مفهوم شرط است نه وصف و محققين مفهوم شرط را حجت مىدانند بلى هرگاه آوردن شرط به خاطر نكتهء ديگرى - غير از انتفاء الحكم عند انتفاء الموضوع - باشد در اين صورت مفهوم آن حجت نيست و چون مىتوان علت اشتراط حيات پدر را در اين روايت بيان حكم فرد مخفى ( جواز عقد جد با وجود پدر ) دانست ، قضيهء شرطيه در اين روايت مفهوم ندارد و نمىتوان شرط