اگر زوج متمكن از پرداخت اين نفقه نباشد ، آيا ساقط مىشود يا به صورت دين بر ذمه او قرار مىگيرد و در وقت تمكن بايد پرداخت كند ؟
در باب نفقات واجب دو نوع نفقه وجود دارد :
1 - نفقهاى كه اگر فرد متمكن از پرداخت آن نباشد ، ساقط مىشود و جنبه تكليفى دارد نه جنبه وضعى مثل نفقه اقارب واجب نفقه كه اگر فرد متمكن نبود ساقط مىشود و به صورت دين بر عهده شخص نمىآيد .
2 - نفقهاى كه اگر فرد متمكن از پرداخت آن نباشد ، به صورت دين درمىآيد و جنبه وضعى دارد ، بنابراين هر وقت فرد متمكن شود ، بايد بپردازد و اگر خودش هم تمكن نيابد ، بعد از موتش ورثه بايد از اموال او بپردازند ، مانند نفقه زوجه . از ظاهر كلام مرحوم سيد بر مىآيد كه اين نفقه از قبيل نفقهء زوجه است كه در اثر عدم تمكّن زوج نسبت به پرداخت آن جنبهء دينى پيدا مىكند و احتمال سقوط آن بعيد است .
6 ) : ادامه متن مسأله 10 ( حكم امتناع زوج از پرداخت نفقه ) :
و كذا تصير ديناً اذا امتنع من دفعها مع تمكنه
اگر فرد با تمكن از انفاق ، از پرداخت نفقهء زوجه امتناع ورزد ، علاوه بر اين كه معصيت و خلاف شرع كرده است ، نفقه به صورت دين بر او ثابت شده و بايد بپردازد . امّا چرا دين مىشود ؟ اذ كونُها حكماً تكليفاً صرف ، بعيدٌ ؛ يعنى اين حكم ، حكم تكليفى صرف نيست .
در تعبير به « تصير ديناً » قدرى مسامحه است بهتر است « تكون ديناً » گفته شود اينطور نيست كه بعداً دين شود . البته شايد بشود گفت علت اين تعبير اين است كه اين دين كانه بوسيلهء افضاء ، دين مىشود چون قبلًا كه افضاء نكرده بود ، مديون هم نبود ، به وسيله افضاء دين حاصل مىشود الآن كه دين شده ، اين بحث وجود دارد