18 / 11 / 1378 دوشنبه درس شمارهء ( 180 ) كتاب النكاح / سال دوم
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
خلاصهء درس قبل و اين جلسه :
در اين جلسه بحث باقى مانده از مسأله 8 عروه فصل 2 و سپس مسأله 9 و 10 از همين باب از حيث متن ، دلالت و اقوال در ذيل آن مورد توجه و بررسى قرار خواهد گرفت .
* * *
الف ) : تكملهء بحث پيشين
مرحوم سيّد صاحب عروة دو مبنا را پذيرفته است : يكى تمسك به قانون « مقتضى و مانع » كه در بحث نكاح مطرح كرده و ديگر ، تمسك به عام در شبهه مصداقيه كه در بحث ربا در ملحقات عروة دارند . در هر يك از اين دو مبنا شرطى وجود دارد : در مقتضى و مانع شرط است كه مخصص امرى وجود باشد نه عدمى .
در مثل « اكرم العلماء الا الفساق » با اين كه مخصص متصل است ، اگر شك كرديم كه اين فرد فاسق هست يا نه ، به قاعده مقتضى و مانع تمسك مىتوان كرد ؛ چرا كه فسق امرى وجودى است شرطِ تمسك به عام در شبهه مصداقيّه اين است كه مخصص منفصل باشد نه متّصل چه مخصص امرى عدمى باشد و چه وجودى ؛ مثل « اكرم العلماء » ، « و لا تكرم من لا يكون عادلًا » كه و لو به نحو عدمى هم گفته باشد مىتوان تمسك به عام در شبهه مصداقيّه كرد .
توضيح استاد مدّ ظله : در ما نحن فيه ، صاحب عروه چون به هر دو مبنا معتقد است مىتواند به هر دو تمسك كند زيرا در اين مسأله ، چون موردى كه خارج شده ( وطى زوجه كبيره از ادله وجوب نفقه ) به دليل منفصل خارج شده و مستثنى هم