نقلهاى مختلف قائل نيست ، به ويژه هرگاه كه اين اختلافات و نقيصه و زياده مربوط به امور جزئى و فرعى مسأله باشد .
3 ) « تحريف » از جمله عوامل مهم نقيصه
از جمله عوامل شايع نقيصه ، در متون اهل سنّت ، وقوع تحريف در كتب آنها است ، زيرا آنان اصولًا تحريف به شكل اسقاط عمدى و ايجاد نقيصه در متون بسيار مرتكب مىشدند و حتى بعضى از فرقههاى عامه مانند « كراميه » مىگفتند كه در مسائل دينى ، انجام دادن تحريف ، چه به نحو نقيصه و چه زياده ، مانند جعل حديث و اسقاطِ جملات حديث مجاز است و اين كارها را بسيار انجام مىدادند . از اين رو در منابع و متون اهل سنت ، تحريف به شكل نقيصه بسيار رخ داده و گاه به شكل زياده هم صورت گرفته است . در متون شيعه تحريف حتى به صورت نقيصه به ندرت يافت مىشود .
مرحوم آقاى حاج سيّد صدر الدين جزايرى از مرحوم آقا ميرزا محمد تهرانى ساكن سامرا ، كه اهل تتبّع و فردى فاضل و پراطّلاع بوده ، نقل مىفرمود كه ايشان مىگفته كه اگر من بخواهم مواردى از تحريفات اهل سنت را كه در حفظ دارم بنويسم ، كتابى به اندازهء وسائل خواهد شد .
در جلسهاى كه به مناسبت ورود مرحوم آقا ميرزا محمد تقى قمى ( ره ) از مصر به قم تشكيل شده بود و مرحوم آقاى بروجردى ( قدس سرّه ) حضور داشتند ، مرحوم آقاى قمى اخبار و اطلاعاتى دربارهء تقريب بين مذاهب بيان كردند . مرحوم آقاى بروجردى ( قدس سرّه ) پرسيدند كه آيا دار التقريب توانسته است مسألهء تحريف كتب را از بين ببرد يا نه ؟ آقاى قمى ( ره ) پاسخ مثبت داد و گفت : از آنجا كه كتب قدما بسيار چاپ شده ، زمينهء تحريف از ميان رفته است . از اين جهت مىبينيم كه مثلًا هيكل ، كه در يكى از آثار خود روايتى را كه به نفع شيعه بود ، نقل كرد و در چاپ بعد آن را اسقاط نمود ، مورد حمله شديد واقع شد و گفتند كه اگر روايت اصيل