ينظر احد الى فرج غيره « 1 » . »
5 ) نظر استاد - مد ظلّه - - در معناى غضّ بصر
صحيح است كه معناى غمض و غضّ متفاوت است ، غمض به معناى چشم بستن است و غضّ بدين معنا نيست بلكه به معنا پايين انداختن چشم است ، ولى ما با مراجعه به موارد استعمال اين واژه مىفهميم كه تنها در مواردى كه مراد از نگاه نكردن به طرف مقابل است اين واژه به كار مىرود موارد كاربرد اين كلمه بسيار زياد است و ما به ذكر مقدارى از آنها اكتفا مىكنيم - من دخل الحمام فغضّ طرفه عن النظر الى عورة أخيه آمنه الله من الحميم يوم القيامة « 2 »
روشن است كه معناى « غضّ طرفه » نيملا نگاه كردن نيست بلكه مراد اين است كه اصلًا نگاه نكند .
- « لا تدخل الحمّام الّا بمئزر و غضّ ببصرك « 3 » » يا « أدخله بمئزر و غضّ بصرك « 4 » »
- لا ينظرن أحد الى فرج امرأة و ليغض بصره عند الجماع فانّ النظر الى الفرج يورث العمى فى الولد « 5 » .
روايت دستور مىدهد كه اصلًا نگاه نكند كه نگاه سبب كورى فرزند مىگردد نه اين كه نيملا نگاه كند .
هامش
( 1 ) جلد دوم فقيه ، آخرين روايت ، وسائل 15 : 168 / 20224 ، باب 2 ، از ابواب جهاد النفس / ح 7
( 2 ) وسائل 1 : 300 / 788 ، 2 : 33 / 1398
تذكر اين نكته مفيد است كه اگر متعلّق غضّ در آيه شريفه عورت باشد چنان كه در اشكال دوم مرحوم آقاى حكيم احتمال داده شد ديگر نمىتواند مراد از غضّ ، نيملا نگاه كردن باشد ، پس اشكال اوّل و دوم مرحوم آقاى حكيم با يكديگر سازگار نيستند .
( 3 ) كافى 6 : 498 / 10
( 4 ) تهذيب 1 : 373 / 1
( 5 ) فقيه 3 : 552 / 4899