را شامل مىشود و مراد خصوص عورت نيست ، و نگاه هم در مورد نزول قهراً نگاه شهوانى بوده است .
4 - جمع بين اين دو روايت
اين دو روايت را مىتوان با هم جمع كرد كه آيه هر دو مورد را شامل مىشود ، هم نگاه شهوانى به طور مطلق ( هر چند به فروج نباشد ) ، هم نگاه به فروج ( هر چند از روى شهوت نباشد ) . البته در هر روايت به تناسب ، برخى از مصاديق آيه ذكر شده باشد . ممكن است آيه يك بار براى هر دو جهت نازل شده باشد و ممكن است دو بار نازل شده باشد ، به هر حال اين جمع در روايت ممكن است ، ولى بايد ببينيم كه آيا اين روايات ذاتاً صلاحيت استناد دارند تا ناچار شويم بين آنها جمع نماييم زيرا اين كه تا امكان جمع وجود دارد ، نبايد روايت را طرح كرد در صورتى است كه ذاتاً دو روايت صلاحيت داشته باشند .
5 - سند روايت أبو عمرو زبيرى
اين روايت هر چند در كافى وارد شده از جهت سند قابل اعتماد نيست ، در سند روايت ابو عمرو زبيرى وارد شده كه تنها در اين روايت و چند روايت اندك ديگر ، وارد شده و هيچ جا توثيق نشده و شايد اصلًا شيعه هم نباشد .
ان قلت : در روايت از امام عليه السلام با تعبير « جعلت فداك » ياد كرده كه نشان تشيّع راوى است .
قلت : اين تعبير دلالت بر تشيّع وى ندارد ، چه اهل سنت هم ( بجز موارد نادرى از آنها ) به ائمه ما به عنوان عالم اهل بيت نگاه كرده و با احترام و تجليل از آنها ياد مىكنند و به علم و زهد و اخلاق آنها معترفند . « 1 »
هامش
( 1 ) شعر جامى در مدح امام رضا عليه السلام معروف است ، جاحظ نيز در رساله در مفاخرهء بنى هاشم ، مىگويد كه شما چه كسى در دنيا مثل حسن عسكرى سراغ داريد كه تمام آباء و اجداد آنها ممتازترين افراد عالم باشند ، امام عسكرى عليه السلام در هنگام مرگ جاحظ بيست و يكساله بودهاند ، با اين حال چنين در مقابل حضرت تخضع مىكنند ، حتى مرحوم شيخ جواد مغنيه از بعضى فلاسفه مادى مصر نقل مىكرد كه قائل بود ائمه اهل بيت علومى دارند ما فوق علوم بشرى .