در كتب آسمانى پيشين از قول خداوند روايت شده كه فرموده است : « من نماز هر نمازگزارى را نمىپذيرم ، تنها نماز كسى را مىپذيرم كه در برابر عظمت من فروتنى كند ، و بر من تكبّر نورزد ، و براى رضاى من مستمند گرسنه را سير كند . » پيامبر ( ص ) فرموده است : « همانا وجوب نماز و امر به حجّ و طواف و برگزارى مناسك براى اقامهء ذكر خداست » « 77 » و چنانچه عظمت و هيبت كسى كه او را به زبان ياد مىكنى در دل تو نباشد ذكر او چه ارزشى دارد .
و نيز فرموده است : « چون نمازگزارى نماز وداع كننده گزار » « 78 » يعنى با خود و هواى نفس و عمر خويش وداع كننده و به سوى مولاى خود رهسپار شونده باش ، چنان كه خداوند فرموده است :
يا أَيُّهَا الْإِنْسانُ إِنَّكَ كادِحٌ إِلى رَبِّكَ كَدْحاً فَمُلاقِيهِ
« 79 » و نيز فرموده است :
وَ اتَّقُوا اللَّهَ وَ اعْلَمُوا أَنَّكُمْ مُلاقُوهُ .
» « 80 » مىگويم : از طريق خاصّه از امام صادق ( ع ) روايت است : « چون نماز واجب را در وقت خود ادا كنى آن را به گونهاى وداع كننده كه مىترسى ديگر به آن بازنگردى به جاى آور . » « 81 » و مانند اين حديث به طريق حسن از پيامبر ( ص ) نيز روايت شده است .
غزّالى مىگويد : پيامبر ( ص ) فرموده است : « هر كس نمازش او را از فحشا و منكر بازندارد ، چيزى جز دورى از خدا عايد او نيست . » ، « 82 » و نماز راز و نياز
هامش
( 77 ) سنن ، ابو داوود و ترمذى ، به گونه ديگر به نقل از عايشه بدون ذكر نماز و ترمذى گفته است اين روايتى حسن و صحيح است ( المغنى ) .
( 78 ) سنن ، ابن ماجه ، از حديث ابو ايّوب ؛ مستدرك ، حاكم ؛ المغنى .
( 79 ) انشقاق / 7 : اى انسان ! تو با تلاش و رنج به سوى پروردگارت مىروى و او را ديدار خواهى كرد .
( 80 ) بقره / 223 : و از خدا بپرهيزيد ، و بدانيد او را ملاقات خواهيد كرد .
( 81 ) امالى ، صدوق ، ص 155 ؛ خصال ، از امير مؤمنان ( ع ) ، ج 2 ، ص 165 ؛ دعائم الاسلام ، از رسول اكرم ( ص ) ؛ مستدرك الوسائل .
( 82 ) ابن جرير از حسن ، ابن ابى حاتم و ابن مردويه از ابن عبّاس نقل كردهاند ؛ الدّر المنثور ، ج 5 ، ص 146 ؛ تفسير علىّ بن ابراهيم .