براى به دست آوردن فرجام نيك و تقرّب به خدا ، و فروتنى ، پشيمانى و شرم را پيشه خود مىسازد ، و در انجام دادن اوامر الهى و پرهيز از نواهى او مىكوشد ، و نفس خويش را در محدوده خوف از خدا و صبر و شكيبايى و خوددارى از متابعت شهوات زندانى مىكند تا آنگاه كه در سراى جاويد در سايهء امن الهى قرار گيرد ، و طعم خشنودى او را بچشد ، زيرا آنچه درخور اعتماد و دلگرمى است همين است و هر چه غير از اين است فانى و ناچيز است . » « 32 »
در چگونگى استنجا و آداب آن
( 1 ) هنگامى كه از قضاى حاجت فراغت حاصل كند ، بايد با سر سنگ يا تكّه پارچه يا كلوخ و امثال اينها كه پاك و خشك باشند نشيمنگاهش را پاك كند ، و استنجا با استخوان و سرگين حيوانات و خوردنيها و هر چيز محترم حرام است . و اگر با سه عدد از آنچه ذكر شد محلّ پاكيزه نشود بايد پنج يا هفت عدد از آنها را به كار برد تا پاك شود و مستحبّ است كه عدد مذكور فرد باشد نه زوج ، همچنين پاكيزه كردن محلّ واجب است . در حديث آمده است « كسى كه با سنگ استنجا كند عدد سنگها را فرد قرار دهد » « 33 » و اين در صورتى است كه بخواهد با سنگ استنجا به عمل آورد ، ليكن بهتر اين است كه با آب استنجا كند . در حديث نبوى ( ص ) آمده است : « آب اطراف نشيمنگاه را پاك و بواسير را دور مىكند . » « 34 » كاملترين استنجا آن است كه هم با سنگ و هم با آب صورت گيرد ، روايت شده است هنگامى كه آيه :
هامش
( 32 ) پايان كلام شهيد در كتاب اسرار الصّلوة و از آن جا كه خبر امام صادق ( ع ) را نقل كرده تا پايان گفتار او منقول از مصباح الشّريعه باب نهم آن است .
( 33 ) بزّاز و طبرانى در اوسط از ابى هريره از پيامبر ( ص ) ؛ مجمع الزّوائد ، ج 1 ، ص 211 ؛ تهذيب ، شيخ طوسى ، ج 1 ، ص 13 ؛ استبصار ، چاپ نجف ، ج 1 ، ص 52 .
( 34 ) تهذيب ، ج 1 ، ص 13 ؛ كافى ، ج 3 ، ص 12 به شماره 12 .