نهاد . او تحصيلاتش را در زادگاه خود آغاز كرد و در مدت كوتاهى علوم متداول روز را در محضر اساتيد فن فراگرفت ، آنگاه براى تكميل اندوختههايش به سير و سياحت پرداخت ، به سرزمينهاى عرب و عجم سفر كرد ، به خدمت دانشمندان آن بلاد رسيد و از آنها كسب فيض كرد . وى سرانجام در شهر مراغه سكنا گزيد . او مرد بزرگ و عاقلى بود . علما و دانشمندان در محفل درس او شركت مىجستند و وى با اندوختهء علمى فراوان و بيان خوشى كه داشت براى آنها صحبت مىكرد و آنها بهره علمى مىبردند . او تا سال 664 ه . ق . در اين شهر تدريس مىكرد و محاضرات او را علما يادداشت مىنمودند .
روزى مولانا نصير الدين سعيد از سرزمينهايى كه او سفر كرده بود پرسش كرد ، و او در جواب گفت : سرزمينهايى است پربركت و مردمان آنجا عالم دوست و غريبنواز و خوشبرخورد هستند .
اين مرد بزرگ به سنّ هشتاد سالگى در ماه رجب سال 666 ه . در شهر مراغه درگذشت و در دروازهء ميدان به خاك سپرده شد « 1 » .
[ 496 ] عمر بن على بن غيلان بلخى
فريد الدين عمر بن على بلخى از حكماى نيمهء اول قرن ششم هجرى از خطهء حكيمپرور بلخ بود . امام فخر رازى لقب او را فريد الدين غيلانى خوانده است .
بيهقى او را افضل الدين ، افضل الحكماء الحضرة خوانده و به همين مناسبت او را افضل الدين نيز گفتهاند . از رسالهء حدوث العالم او چنين برمىآيد كه وى در سال 523 ه .
در نظاميهء مرو مشغول تحصيل بوده است . و از گفتار امام فخر رازى در كتاب مناظرات معلوم مىشود كه فريد الدين غيلانى بلخى قسمتى از عمر خود را در سمرقند گذرانده است ، زيرا امام فخر رازى در سال 582 ه . در شهر سمرقند به خانهء او رفته و از قرار معلوم ، گويا رسالهاى نيز در ردّ گفتار او نوشته است .
فريد الدين غيلانى بلخى در فلسفه و حكمت شاگرد ابو العباس لوكرى بوده و
هامش
( 1 ) - معجم الآداب فى معجم الالقاب ، ج 4 ، ص 212 .