اديب ( 1309 - 1223 )
سيد احمد پيشاورى ، معروف به اديب ، فرزند سيد شهاب الدّين ، در سال 1260 هجرى قمرى در پيشاور از مادر زاد و علوم ادبيه و عربيه را در همان زيستگاه خود آموخت .
براثر جنگى كه ميان ساكنان سرحدات غربى هند با نيروى دولتى وقت درگرفت ، پدر و جمعى از خويشانش كشته شدند ، اما اديب جان به در برد و به كابل گريخت و سالى چند در آنجا بماند . سپس به غزنين رفت و از آنجا به تربت شيخ جام و مشهد كوچيد .
در مشهد به تكميل علوم پرداخت و از افاضل آن سامان كسب فيض كرد و در مدت اقامت در مشهد به اديب هندى شهرت يافت و در سال 1287 قمرى به سبزوار رفت و در حلقهء درس حكيم و فيلسوف مشهور حاج ملا هادى سبزوارى درآمد و از محضرش درك فيض كرد .
اديب در سال 1300 قمرى به تهران كوچيد و در اين شهر بزيست و به تعليم دانش و نشر ادب پرداخت . او در سال 1349 قمرى براثر سكته قلبى بدرود حيات گفت و در امامزاده عبد اللّه تهران مدفون گرديد .
اديب پيشاورى يكى از مفاخر بلندپايهء شعر و ادب به شمار مىرود كه در علوم و فنون مختلف و ادبيات ايران و عرب احاطه كامل داشت ، حافظهء نيرومند او اندوختههاى علمى را چنان داشت كه گويى كتابخانهاى متحرك و لوحى مسطور است .
ديوان اديب مشتمل بر 4200 بيت فارسى و 370 بيت عربى است ، به ضميمه دو رساله يكى به نام بديهيات اوليه و ديگر رسالهاى در تصحيح ديوان ناصر خسرو كه يك جا به همت مرحوم على عبد الرسولى به چاپ رسيده است .