آيتى ( 1332 - 1249 )
عبد الحسين آيتى ، از شعرا و نويسندگانى است كه چندى به مذهب بهائيه گراييد و در تبليغ و ترويج آن كوششها كرد ، تا آنگاه كه از آن مذهب برگشت و كتاب كشف الحيل را در رد آن بنگاشت و چندى نيز به نشر مجلهء نمكدان پرداخت و در سال 1332 شمسى در يزد بدرود حيات گفت . اينك شرحى را كه خود از زندگىاش نوشته و مضمن اطلاعات مستند و سودمندى است ، با كمى تلخيص بياورم :
« اين جانب در سال 1278 قمرى در قصبهء تفت ، از توابع شهر يزد ، در يك خاندان مذهبى متولد شدم . پدرم مرحوم حاجى ملا محمد از علما و پيشوايان اسلامى بود .
ازاينرو ، تحصيلات من همه از علوم اسلامى بود و هنوز طفلى نابالغ بودم كه عمامه به سرم نهادند و بر عرشهء منبرم جاى دادند . ولى طبع و قريحهام متمايل به انشاء نثرهاى ادبى و شعرهاى فارسى و عربى بود .
پدرم مشوق شاعرىام بود و تخلص ضيايى به من عطا نمود . كمكم طبع شاعرىام به كار افتاد ، ولى نثر فصيح را هم مانند شعر بليغ دوست مىداشتم و در ضمن تحصيل منطق و فقه و تفسير ، گاهى غزلى و چكامهاى مىسرودم .
در بيستسالگى پدرم درگذشت ، در بيست و پنجسالگى مرا به جاى او به مسجد بردند و محراب و منبر به من سپردند ، در سىسالگى با بهائيان دمخور شدم و از وطن مألوف مهاجرت كرده ، دستار از سر افكندم و ريش را از بن بركندم و به جهانگردى پرداختم . چون محرم اسرار شده و مقامى عالى يافته بودم رئيس المبلغين شدم ، تا در سال 1340 قمرى كه عبد البهاء عباس درگذشت ، از بهائيت كناره گرفتم . بويژه آنكه در سال