معاذى تبريزى
اردشير فرزند حسن متخلص به « معاذى » از سخنوران اواخر سدهء هشتم و اوايل سدهء نهم ه . ق . تبريز است .
مرحوم حاجى حسين نخجوانى در مقالهء خود چنين استنتاج كرده است كه وى ما بين سالهاى 750 و 760 تولد يافته و در سال 837 امير ناصر كيا را مدح گفته در اين صورت وى تا حدود 80 سالگى در قيد حيات بوده است .
كمال خجندى شاعر معاصرش او را از نسل معاذ بن جبل دانسته و گفته است :
اى آنكه به فن شاعرى بىبدلى * استاد قصيدهيى و پير غزلى
دارى سخن بلند بر اصل متين * آرى چو تو از نسل معاذ جبلى
ظاهرا وجه تخلصش نيز به همين سبب مىباشد .
با حاج محمد عصار تبريزى و سلمان ساوجى نيز معاصر بوده . عصار را به استادى ستوده و به شاگردى خود چنين اشاره نموده است :
اى طبع تو بحر لفظ و معنى و خيال * شعر ترِ تو روانتر از آب زلال
المنة لله كه پس از چندين سال * از تربيت شما رسيدم به كمال
در مورد رفتن ميران شاه به خانقاه شيخ كمال و اداى قرض او در حبيب السير مطالبى مسطور و در مقدمه بر ديوان كمال منقول است . معاذى ضمن اشاره به علو مقام كمال خجندى به عنايتهاى ميران شاه نسبت به شيخ چنين اشاره مىكند :
شيخ مرشد كمال ملت و دين * دوش مىگفت رمزى از سر حال
كه شهنشاه مير ميران شاه * پادشاهيست بس فرشته خصال
در جوابش جمال دين صوفى * گفت او خسرويست فرخ فال
بعد از آن در ميان « معاذى » گفت * پادشاهيست با جمال و كمال
كمال خجندى هم در ديوان خود به طرز مطايبه از او چنين ياد كرده است :
دعاى من اينست در هر نمازى * به خلوت كه يا ملجائى يا ملاذى
نگهدار اصحاب ذوق و طرب را * ز چنگ ملاطى و شعر معاذى