در تذكرهء گنج شايگان ( ص 231 - 239 ) و مجمع الفصحا ( 2 : 338 - 339 ) نيز ترجمهء ميرزا فرج اللّه خان طرفه مسطورست .
در خاتمه اين نكته لازم بذكرست كه مرحوم سالار شيرازى كه خود مالك نسخهيى از تذكرهء مورد بحث بوده ( و ما هنوز نام واقعى آن را نمىدانيم ) « 1 » در نقل شرح حال هما براى استاد جلال الدّين همايى ، مؤلف را « ميرزا يوسف خان » معرفى كرده بوده و ايشان هم كتاب مزبور را « تذكرهء ميرزا يوسف خان » مىشناختند ، كه با توضيحات بنده رفع اشتباه از معظمله شد ، و به همين نحو هم در مقدمهء ديوان طرب درج فرمودند ، و بعيد نيست كه تذكرهء موصوف بنام تذكرهء ميرزا يوسف خان در خانوادهء مرحوم سالار موجود باشد .
تذكرهء خاور از حيدر قلى ميرزا بن فتحعلى شاه قاجار متخلص به خاور در قرن سيزدهم
اين كتاب كه بغلط عنوان تذكره دارد ، شامل منتخبياتيست از شعراى قديم و جديد در سه بخش :
1 - قصايد 2 - غزليات 3 - رباعيات ، و مرتب است به ترتيب قافيه و رديف از الف تا ياء ، بدون شرح حال ، و منحصرا اشعاريست كه شعرا در اقتفاى يكديگر گفتهاند .
آغاز : « ستايش و سپاس مر معبود بىزوالى را رواست كه صحايف طرايف و اوراق لطايف ظرايف هفت كتاب افلاك را از قلم قدرت كامله بطغراى خطوط شعاعى ثوابت و سيّار از مطلع تا مقطع بياراست » .
هامش
( 1 ) - شايد هم « تذكرهء طرفه » نام داشته باشد .