و اديبان و فاضلان و صاحب كتاب نقد الشعر و كتاب صابون الغم و كتاب جلاء الحزن و كتاب درياق الفكر و كتاب السياسه و كتاب الخراج و كتاب نزهة القلوب و كتاب زهر الربيع و غير اينها . قدامه كيش نصارا داشت و بر دست مكتفى باللّه دين اسلام پذيرفت و در صناعت منطق و كيميا نيز دستى داشت و در سال 337 درگذشت و ابن قدامه كنيت شمس الدّين عبد الرحمن بن محمّد بن احمد ابن قدامهء مقدّسى است در شمار فقيهان حنبلى و نخستين قاضى القضات حنابله در شام و صاحب شرح مقنع در ده مجلّد و متوفّى 683 . « 1 »
قدسى :
با ضمّ و سكون منسوب است به قدس نام ديگر بيت المقدس از شهرهاى مشهور فلسطين و از آن شهر است حسن بن ابى بكر بن احمد قدسى حنفى در شمار اديبان و فاضلان و شارح شذور الذهب ابن هشام و متوفّى 836 .
قدورى :
با ضمّ اوّل و دوّم منسوب است به قدور جمع قدر به معنى ديگ و قدورى ديگگر و هم ديگفروش را گويند و نيز منسوب است به قدوره از قراى بغداد و ندانستم ابو الحسين احمد ابن محمّد بن احمد بن جعفر بن حمدان قدورى در شمار فقيهان حنفى و صاحب كتاب مختصر مشهور در فروع حنفيّه و متوفّى 428 به قريه منسوب است و يا به صنعت و پيشه .
قديدى :
منسوب است به قديد بر وزن زبير و آن نام موضعى است نزديك مكّه و حزام بن هشام بن حبيش خزاعى قديدى در شمار محدّثان بدان منسوب است .
قديسى :
منسوب است به قديس بر وزن زبير و آن نام موضعى است در ناحيت قادسيّه و ازآنجاست ابو اسحاق محمّد بن احمد بن ابراهيم قديسى بغدادى در شمار محدّثان .
قراطيسى :
منسوب است به قراطيس بر وزن مشاهير جمع قرطاس به معنى كاغذ و قراطيسى كاغذگر و كاغذفروش را گويند و آن لقب اسماعيل بن صدقهء كوفى قراطيسى است در شمار محدّثان خاصّه .
قرافى :
منسوب است به قرافه بر وزن صحابه و آن نام خطّهاى است در مصر كه مسكن قرافه كه تيرهاى از قبيلهء معافرند بود به نام ايشان ماند و سپس گورستان گرديد و قبور بسيارى از اعلام در آنجاست ، از جمله : قبر محمّد بن ادريس شافعى امام شافعيّه و ابو العبّاس شهاب الدّين احمد بن ادريس بن عبد الرحمن قرافى صنهاجى مصرى در شمار فقيهان مالكى و صاحب شرح تنقيح الفصول فى اختصار المحصول و كتاب الاجوبة الفاخرة عن الاسئلة القاصره در ردّ يهود و نصارا و متوفّى 684 به آن ناحيت منسوب است و امّا ابو دجانه احمد بن ابراهيم ابن حكم بن صالح قرافى معافرى در شمار محدّثان و متوفّى 499 به تيرهء قرافه منسوب است . « 2 »
هامش
( 1 ) - و نيز قدامة بن حنظله و قدامة بن عبد اللّه و قدامة بن مالك و قدامة بن مظعون بن حبيب جمحى قرشى در جنگ بدر و احد و خندق با رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله بوده و در زمان عمر بن خطّاب به حكومت بحرين منصوب شد . متوفّى 656 هر چهار تن فوق الذكر در شمار صحابياناند ( لغتنامه / دهخدا : 36 / 172 ) .
( 2 ) - و نيز محمّد بن يحيى بن عمر بن احمد بن يونس قرافى در شمار فقيهان مالكى و از دانشمندان لغوى و از مردم مصر بود و منصب قضا داشت متوفّى -