بميرد خون أو هدر است وبعضي از مجتهدين برآنند كه اگر در افتادن مضطر باشد خونبها
بر عاقله است واگر باد أو را بيندازد خون هر دو هدر است دوازدهم هر گاه طفلى را
از بلندى بر سر كسى اندازد وقصد كشتن نكند وغالبا آن انداختن موجب كشته شدن
نباشد واتفاقا بكشد خونبهاى أو را از مال خود ضامن است سيزدهم هر گاه كسى در راه تنگ
در جائى كه مكان ايستادن نباشد بايستد وكسى بر أو خورد وكشته شود ضامن خونبهاى اوست
چهاردهم هر گاه كسى شخصي را شب از خانه بيرون آورد وصباح أو را كشته بيابند ضامن
خونبها اوست هر گاه گواه نداشته باشد كه باز أو را به خانه أو رسانيده يا ديگرى أو را
كشته واگر أو را مرده بيابند آيا خونبهاى أو بر أو لازم است مجتهدين را در اين خلاف است
واگر بيرون آوردن به التماس مقتول باشد بيرون آورنده ضامن نيست وبعضي از مجتهدين
گفته اند كه در اين صورت نيز ضامن است اما اگر شخصي را بطلبد وديگرى از خانه بيرون آيد
ضامن نيست پانزدهم هر گاه زن شير دهنده در خواب بر طفلى بيفتد وأو را بكشد عاقله
أو ضامن خونبهاى آن طفل است وبعضي از مجتهدين برآنند كه اگر شير دادن را جهت افتخار
قبول كرده خونبهاى أو را از مال خود بدهد واگر جهت احتياج قبول كرده عاقله أو ميدهد
وأقوى آنست كه در هر دو صورت عاقله ميدهد شانزدهم آنكه اگر شير دهنده طفل
شخصي را بگيرد كه شير دهد ودر وقت رجوع نزاع شود ميانه ولى آن طفل وآن زن در آنكه
آن شخص گويد كه اين فرزند من نيست وشير دهنده گويد فرزند توست آنگاه ظاهر شود
كه دروغ گفته در اين صورت هر گاه فرزندى كه أو بشناسد حاضر نسازد ضامن خونبهاى
آن طفل است هفدهم هر گاه كسى بر كسى سوار شود وشخصي ديگر يكى از ايشان را بگزد وأو
از آن نفرت كند وسوار را بيندازد وكشته شود مجتهدين را در اين صورت سه قول است
أول آنكه خونبها بر آنكس است كه گزيده واين از حضرت أمير المؤمنين عليه السلام منقول است
دوم آنكه هر يك از گزنده وكسى كه بر أو سوار بوده ثلث خونبها دهند وثلث ديگر ساقط است
چه أو خود به لعب سوار شده سيم آنكه اگر گزنده لجاج كرده باشد آنكس را در انداختن به حيثيتي
كه بي اختيار نفرت كرده خونبها بر گزنده است واگر چنين نباشد خونبها بر كسى است كه
انداخته واين قول سيم أقوى است هجدهم زن شخصي ديگرى را در خانه پنهان كرده باشد
وبعد از آنكه بر شوهرش ظاهر شود آن شخص را بكشد خونبهاى أو را آن زن ميدهد بر قول
جامع عباسى ( فارسي ) — صفحة 439
مساهمون: الشيخ البهائي العاملي
ص٤٣٩