تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تمهيد المبانى يا تفسير كبير بر سوره سبع المثانى — صفحة 900

مساهمون:

ص٩٠٠
خدا را مپرستند ، وصراط مستقيم را در عبادت خود دانسته وفرمايد :
أَ لَمْ أَعْهَدْ إِلَيْكُمْ يا بَنِي آدَمَ أَنْ لا تَعْبُدُوا الشَّيْطانَ
. . .
وَأَنِ اعْبُدُونِي هذا صِراطٌ مُسْتَقِيمٌ
ودر مورد قوم بني إسرائيل هم‌پيمان مزبور را بصورت ميثاق وبطور مجدّد بسته است كه بجز خدا را مپرستند ، ودر سورهء بقره نازل است :
وَإِذْ أَخَذْنا مِيثاقَ بَنِي إِسْرائِيلَ لا تَعْبُدُونَ إِلَّا اللَّهَ
وبالأخره چون بني آدم وبني إسرائيل بدعوت خدا وأنبياء وبه إضلال شيطان بپرستش غير خدا پرداخته وبعضا گمراه گرديدند ؛ در سورهء مائده نازل است كه :
« أَ تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللَّهِ ؟ ! »
ودر سورهء يوسف آمده است :
ما تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِهِ إِلَّا أَسْماءً سَمَّيْتُمُوها أَنْتُمْ وَآباؤُكُمْ
يعنى شما نمىپرستيد بجز خداوند متعال ، مگر أسمائي بدون حقيقت - يعنى بتها - كه خود وپدرانتان آنها را بنامهايى ناميده‌ايد ؛ ليكن هيچيك از أنبياء دست از تبليغ خداپرستى وعبوديّت حقّهء أو برنداشته وباوجود تحمّل سختىهاى بسيار ومشقّات بىشمار ، أقوام خويش را بعبادت حضرت حقتعالى دعوت كرده واگر بقبول دعوت آنان نپرداخته‌اند ، هرگز أنبياء ورسل در تحت تأثير بت‌پرستان قرار نگرفته وبرعكس طبق كريمهء الهى در سورهء كافرون برسول أكرم ( ص ) نازل است كه :
« قُلْ يا أَيُّهَا الْكافِرُونَ لا أَعْبُدُ ما تَعْبُدُونَ وَلا أَنْتُمْ عابِدُونَ ما أَعْبُدُ وَلا أَنا عابِدٌ ما عَبَدْتُّمْ »
وسرانجام چون پيامبر أكرم با سخت‌كوشى كفّار ومشركان مواجه ميگرديد وبالطّبع از داعى ومدعوّ هيچيك بتحمّل وقبول دعوت يكديگر تن در نميدادند ، ناگزير آيهء منقول نازل گرديد ، ودر خاتمهء آن امر فرموده است :
« لَكُمْ دِينُكُمْ وَلِيَ دِينِ » .
امّا أصل عبادت چيست كه تا اين اندازه مورد توصيهء خداوند متعال وأنبياء ورسل وأئمّهء معصومين - سلام اللّه عليهم أجمعين - قرار گرفته است ؟ ، در پاسخ اين سوآل بايد گفت : عبادت عين محبّت حضرت حقتعالى وبلكه منحصر دانستن أو به محبوبيّت مطلقه بوده ودر حقيقت بايد تمامى محبّت از هر محبّى ودر هر مرتبه ومقامي جز بخدا تعلّق نگرفته وأصل وفرع آن بطور انحصار ، خاصّ ذات حقّ اوّل باشد وهر انساني در نوع ومقدار وسنخ وجنس وچگونگى آن بأنبياء عظام وفرستادگان گرامى خداوند تعالى اقتداء وتبعيّت كند ؛ تا در تحقّق آن مرتكب هيچگونه قصور وتقصيري نگردد ، واگر كسى بجز خدا را محبوب ومعشوق گيرد ، آنهم بطور فرعى وبه امر الهى باشد ، وهرگز كسى را با خدا در محبّت بدو شريك ننمايد ، وأصل وتمام وحقيقت عشق صادقانه را بصورت عبوديّت محضه ودر مقام عبادت عارفانه منحصر بخدا داند وبس .
تمهيد المبانى يا تفسير كبير بر سوره سبع المثانى — صفحة 900 | غلامحسين رضانژاد