مخلوق بفقر ذاتي خويش معترف ودر اين معنى محقّق گردد ، با هر ندايى كه محبوب ومعشوق أزلي وابدى خود را بخواند ، همان ندا - اگرچه اسمى از أسماء اللّه هم نباشد - اسم أعظم خواهان وعاشق بوده ونداى مزبور براي أو كار اسم عظيم أعظم را خواهد كرد ، وبهمين دليل است كه اسم أعظم ، اسمى خاصّ ومعيّن ومعلوم نبوده وهريك از ائمّهء معصومين - عليهم السّلام - در مواقع ومناسبات ومقتضيات مختلف ؛ به أسامي متفاوتى توسّل كردهاند وبدون درنگ به آثار آن اسم نائل آمده وبمقاصد وخواستها وحوائج معنوي خود دست يافتهاند ؛ در حاليكه در وضع وموقعيّت ديگر با همان درجهء عالي وبلكه اعلاى معرفت اللّه وعشق بوصال أو ، وبتوسّل اسمى ديگر ، يا ندايى صادقانه ونفسي معصومانه بمقاصد وحوائج خويش رسيدهاند ؛ وبين أسماء اللّه نسبت بذات الهى وباعتبار حضرت حقتعالى شرف وعظمتي ذاتي ، غير از آنچه از همين خصيصه در ديگرى متصوّر باشد ، موجود نيست ؛ وبقول حافظ شيرازي :
گر انگشت سليمانى نباشد * چه خاصيّت دهد ، نقش نگينى
بنابراين ، اگر ذاكر در مقام انقطاع كلّى وفناى كامل در افعال وصفات وذات باريتعالى ، بكلمات عليا وأسماء حسناى الهى توسّل جويد ؛ امكان دارد كه اثر وخاصيّت مطلوب در أو بيش از ساير كلمات وأسماء باشد وبهمين لحاظ برخى از مشايخ أهل يقين فرمودهاند كه برخى از أذكار نسبت به ادعيّهء ديگر ودر سنخ دعاء نيز بعضي از آنها از ديگرى مجرّبتر وداراى خواصّ وآثاري بهتر وشايان اهميّت ومطلوبتر بوده ولذا از أبو حامد ، حجّة الاسلام غزالى نقل كردهاند كه : لا اله الّا اللّه ، توحيد عوام ولا اله الّا هو ، توحيد خواصّ ولا هو الّا هو نيز توحيد أخصّ الخواصّ ميباشد ؛ امّا در پيرامون قول أبو حامد غزالى بايد گفت : جميع أسماء وكلمات أذكار وادعيّه وأوراد مكتوب وملفوظ حادثند وجز با توجّه وعنايت بمعنى ونفس مسمّى وخلوص كامل قلب ، ونيز با عنايت بمرتبهء وجودي سالك ومقامات طريقت عارف ؛ فرقى ديگر در ميان اين كلمات وألفاظ متصوّر نيست ؛ وتقسيم درجات ومراتب توحيد در گفتهء غزالى باعتبار سلوك وطالب وعارف است ونه بلحاظ نفس ذكر ودعاء وخصوصيّات أسماء وكلمات ؛ اگرچه پس از التفات بمقامات طريقت وسلوك عارف وعابد ودرجات قرب وبعد أو از حضرت حقّ - جلّت صفاته وأسمائه - برخى از أذكار وادعيّه نيز نسبت به بعض ديگر مؤثّرتر
و