عبادت و طاعت متوجهء خود باش كه براى كه عبادت مىكنى و كه را مىخوانى و از كه اميدوار هستى و از كه مىترسى . و بدان كه تو نمىتوانى چيزى را از ضمير و فكر خود از پروردگار متعال پنهان بدارى ، و از آنچه در دل بگيرى خداوند آگاه است ، و تو خودت خود را فريب مىدهى و خداوند هرگز غفلت نكرده و گول نمىخورد . خداوند متعال مىفرمايد : منافقين خدعه مىكنند با خدا و مؤمنين و نمىدانند كه آنان خود را خدعه كرده و خود را فريب مىدهند - بقره - 9
[ ( شرح ) ]
ما بندگان خداوند متعال هستيم ، و هر گونه امور و زندگى جسمانى و روحانى ما به دست تواناى پروردگار جهان است . وظيفهء ما اينست كه چون بندههاى خريدارى شده ، پيوسته و در همه حال و در هر عمل ، خداى مالك خود را در نظر گرفته و به نيت خالص از او اطاعت و بندگى كرده ، و به جز او از ديگران كه همه مملوك و عاجز و محدود هستند ، صرف نظر كنيم . و از موارد كامل نفاق آن صورتيست كه انسان به صورت شروع به عبادت پروردگار متعال و تظاهر به بندگى او مىنمايد ، ولى دل او متوجه به ديگرى است ، يعنى عمل خود را به ديگرى نشان داده و قصد رياء مىكند . اين آدم در مقابل خداوند متعال نفاق ورزيده ، و چون شروع به عبادت مىكند ، ظاهر او با باطنش موافقت ندارد .
شرمم از خرقهء آلودهء خود مىآيد ، كه برو وصله به صد شعبده پيراسته ام
( [ قسمت دوم از ] متن )
و اكثر ما يقع الرياء في البصر و الكلام و الاكل و الشرب و المجيء ( المشى ) و المجالسة و اللباس و الضحك و الصلاة و الحج و الجهاد و قراءة القرآن و سائر - العبادات الظاهرة ، فمن أخلص باطنه لله تعالى و خشع له بقلبه و رأى نفسه مقصرا بعد بذل كل مجهود : وجد الشكر عليه حاصلا و يكون ممن يرجى له الخلاص من الرياء و النفاق اذا استقام على ذلك في كل حال .
[ ( ترجمه ) ]
و اغلب اوقات رياء در چشم و در حرف زدن و در خوردن و آشاميدن و
مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي ) — صفحة 209
مساهمون: المنسوب للإمام الصادق ( ع )
ص٢٠٩