مبحث سوم معيار شاذّ بودن قرائت و سير تاريخى آن
ابن جنى گفته است واژه ( ش ذ ذ ) در كلام عرب به معناى جدايى و تنهايى است « 1 » و علم الدين سخاوى گفته : كلمه ( شاذّ ) از ماده ( شذّ الرجل يشذ و يشذ شذوذا ) گرفته شده كه به معناى كناره گيرى از جمعيت و گوشه نشينى است ، آنگاه مىگويد : اين وجه تسميه از لحاظ دلالت بر منفرد بودن قرائت شاذ و خروج آن از قرائت عموم ، كافى است . چيزى كه پيشوايان بزرگ در تمام شهرها از فقها و محدثين گرفته تا دانشمندان علوم عربى بر آنند ، احترام گذاشتن به قرآن و اجتناب از قرائت شاذ و پيروى از قرائت مشهور و التزام به روش معروف در نماز و غير نماز است « 2 » .
از مطالبى كه درباره اركان قرائت صحيح ذكر كرديم ، روشن مىشود كه شاذّ بودن قرائت از همان آغاز نسخهبردارى مصاحف در زمان عثمان پيدا شد و آن قرائتى كه از هجاى كلمات رسم عثمانى خارج بود ، شاذ شمرده شد ، چون بعضى از صحابه پيش از
هامش
( 1 ) الخصائص ، ج 1 ، ص 96 .
( 2 ) جمال القراء ، برگ 82 ب .