بر خلاف دستور آن جناب به ديگرى گفت ، و قسمتى از سر آن جناب را فاش نموده از فاش كردن بقيه آن سر خوددارى نمود ، رسول خدا ( ص ) جريان را به عنوان اعتراض به خود او خبر داد ، يعنى خبر داد كه تو سر مرا فاش كردى ، آن زن پرسيد چه كسى به تو خبر داد كه من اين كار را كردهام ، و سر تو را فاش ساختهام ؟ رسول خدا ( ص ) فرمود خداى عليم و خبير به من خبر داد ، و او خدايى است كه عالم به سر و علانيه ، و با خبر از سرائر و اسرار است .
* ( « إِنْ تَتُوبا إِلَى اللَّه فَقَدْ صَغَتْ قُلُوبُكُما وَإِنْ تَظاهَرا عَلَيْه فَإِنَّ اللَّه هُوَ مَوْلاه وَجِبْرِيلُ وَصالِحُ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمَلائِكَةُ بَعْدَ ذلِكَ ظَهِيرٌ » ) * يعنى : اگر شما دو زن به سوى خدا برگرديد كه هيچ ، وسيله توبه خود را فراهم كردهايد ، و اگر عليه آن جناب دست به دست هم دهيد ، بدانيد كه مولاى او خدا است . . .
تمامى روايات اتفاق دارند بر اينكه منظور از آن دو زن حفصه و عايشه دو همسر رسول خدا ( ص ) هستند .
و كلمه « صغت » فعل ماضى از ماده « صغو » است ، و « صغو » به معناى ميل است ، كه البته در اينجا منظور ميل به باطل و خروج از حالت استقامت است . خوب ، پس مسلم شد كه اين دو زن ، رسول خدا ( ص ) را آزردند و عليه او دست به دست هم دادند ، و دست به دست هم دادن عليه آن جناب از گناهان كبيره است ، به دليل اينكه فرموده :
« إِنَّ الَّذِينَ يُؤْذُونَ اللَّه وَرَسُولَه لَعَنَهُمُ اللَّه فِي الدُّنْيا وَالآخِرَةِ وَأَعَدَّ لَهُمْ عَذاباً مُهِيناً » « 1 » ، و نيز فرموده : « وَالَّذِينَ يُؤْذُونَ رَسُولَ اللَّه لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ » « 2 » .
در اين آيه خطاب را متوجه دو تا از همسران رسول خدا ( ص ) كرده ، و با اينكه دو نفر دو تا قلب دارد ، قلب را به صيغه جمع آورده « 3 » و اين صرف استعمالى
هامش
( 1 ) كسانى كه خدا و رسول را آزار مىدهند ، خداى تعالى در دنيا و آخرت لعنتشان كرده و برايشان عذابى خوار كننده آماده كرده است . سوره احزاب ، آيه 57 .
( 2 ) و كسانى كه رسول خدا ( ص ) را آزار مىدهند ، عذابى دردناك دارند .
سوره توبه ، آيه 61 .
( 3 ) و اين يا به خاطر آن است كه قلب حالات گوناگون دارد ، حالاتى كه واقعيتهاى گوناگون به صاحبش مىدهد ، آن چنان كه گويى صاحب دل امروز آن شخص ديروزى نيست ، به كلى دگرگون شده ، و انسانى ديگر شده است . مترجم .