المعروف وإنكارها المنكر ، وتحليلها الطيّبات ، وتحريمها الخبائث ، وإلغاؤها كلّ إصر وغلّ ؟ وهي تفاصيل الحقّ الّذي يدعو إليه الشرائع الإلهيّة ، فليعترف أهل التّوراة والإنجيل أنّ الشّريعة الّتي تتضمّن كمال هذه الأمور بتفاصيلها هي عين شريعتهم في مرحلة كاملة .
وبهذا البيان يظهر أنّ قوله تعالى :
يَأْمُرُهُمْ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهاهُمْ عَنِ الْمُنْكَرِ
الآية ، يفيد بمجموعه معنى تصديقه لما في كتابيهم من شرائع اللَّه تعالى ، كأنّه قيل :
مصدّقاً لمابين يديه كما في قوله تعالى :
وَلَمَّا جاءَهُمْ رَسُولٌ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ مُصَدِّقٌ لِما مَعَهُمْ نَبَذَ فَرِيقٌ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ كِتابَ اللَّهِ وَراءَ ظُهُورِهِمْ كَأَنَّهُمْ لا يَعْلَمُونَ
« 1 » وقوله :
وَلَمَّا جاءَهُمْ كِتابٌ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ مُصَدِّقٌ لِما مَعَهُمْ وَكانُوا مِنْ قَبْلُ يَسْتَفْتِحُونَ عَلَى الَّذِينَ كَفَرُوا فَلَمَّا جاءَهُمْ ما عَرَفُوا كَفَرُوا بِهِ فَلَعْنَةُ اللَّهِ عَلَى الْكافِرِينَ
« 2 » يريد مجيء النّبيّ صلى الله عليه وآله بكمال ما في كتابهم من الشّريعة مصدّقاً له ثمّ كفرهم به وهم
شرح
اينها جزئيات همان حق وحقيقتي است كه قوانين وشرايع الهى به آنها فرا مىخوانند .
پس ، بايد پيروان تورات وإنجيل اعتراف كنند كه شريعتي كه اين أمور را با همهء جزئياتش در بردارد درست همان شريعت آنهاست ، در مرحلهء كمال آن .
با اين توضيح روشن مىشود كه جملهء « آنان را به كار پسنديده فرمان مىدهد واز كار ناپسند باز مىدارد » در مجموع مفيد اين معناست كه آنچه را از شرايع وقوانين در كتابهاى آسمانى تورات وإنجيل آمده است ، تأييد وتصديق مىكند ومثل اين است كه گفته شده : « گواهى دهنده بر [ صدق ] تورات هستم » ؛ چنان كه در آيهء شريفه آمده است : « وچون پيامبرى از سوى خداوند به نزد ايشان آمد كه گواهى دهنده بر [ حقانيت ] كتابشان بود گروهى از أهل كتاب ، كتاب الهى را به پشت سر افكندند ، گويى [ حقيقت را ] نمىدانند » نيز مىفرمايد : « وآنگاه كه كتابي از سوى خداوند براي آنان آمد كه همخوان با كتابشان بود - با آنكه پيش از آن در برابر كافران [ از فرا رسيدن پيامبر اسلام وقرآن ] يارى مىجستند - چون آنچه [ از پيش ] مىشناختند به نزدشان آمد ، آن را انكار كردند ، پس لعنتى الهى بر كافران است » . مقصود اين است كه پيامبر صلى الله عليه وآله شريعتي را كه در كتاب آنها بود به صورتي كامل آورد ، امّا آنان به آن كفر ورزيدند در حالي كه مىدانستند نام أو در
هامش
( 1 ) . البقرة : 101 .
( 2 ) . البقرة : 89 .