لازم است ، عساكر مؤمنين از تشخيص ما بين اوقات و اموال متعلقهء به زنادقهء آن ملك معذورند . و بر فرض تشخيص ، محصول اوقات مقدسه بهواسطهء مؤمنين مصروف خواهد شد . و اگر بهسبب عوايق « 1 » نتوانند به مستحقين برسانند ، بر امير مسلمين لازم است كه برحسب قانون شريعت ما بين غازيان مجاهد تقسيم كند .
اين است مضمون مكتوب على الاختصار . مطالب مندرجهء در آن مستند به آيات و اخبار و اشعار است . و از وقتى كه مذهب شيعه در ايران متداول شد ، هروقت امراى سنى به آن اطراف تاختند ، اينگونه مكاتيب ما بين ردوبدل مىشد .
و شايد همين كاغذ مخصوص حفظ شده است « 2 » ، بهجهت جوابى كه ملا محمد رستمدارى « 3 » ، يكى از علماى شيعه كه در آن اوقات ساكن مشهد بود ، نوشته است . و اين مرد فاضل در ابتدا مىگويد كه : مقصود وى اثبات حقيّت مذهب شيعه است ، به نص قرآن و اخبارى كه متفقعليه علماى عامه و خاصه است .
از آن جمله ، از كتاب مواقف و صحيح بخارى نقل مىكند كه : پيغمبر در مرض موت ، به كسانى كه در خدمت او بودند فرمود : قلمدان و كاغذ بياريد تا دستور العملى بنويسم ، كه بعد از من ما بين شما خلاف واقع نشود . عمر مانع شد و گفت : اين مرد هذيان مىگويد ، كتاب اللّه ما را كفايت است . ديگران بر او انكار كردند . پيغمبر ازين كلام و نزاع ايشان در غضب رفته فرمود : از نزد او بيرون روند .
و همچنين از افزانى خلفاى ثلاث امثال ديگر ذكر مىكند و ، بعد به نص قرآن متمسك شده نافرمانى رسول را ثابت مىكند كه كفر است ؛ و بنابراين خلفاى ثلاث كافرند ؛ و لهذا اگر هم حقّى در خلافت داشتند ، كفر سبب سلب حق ايشان است .
پس از اثبات اين مطلب ، اخبارى را كه علماى ماوراءالنهر در فضايل خلفا تمسك جسته بودند ، جرح و تضعيف مىكند و بعد مىگويد : بر فرض تسليم صحت اخبار مزبوره ، اثبات حقى نمىكنند و كاشف مدعا نيستند ، چه مدح افعال سابق ايشان
هامش
( 1 ) - عوايق بالفتح ، موانع و حوادث روزگار ( شمس اللغه ) .
( 2 ) - از اين عبارت معلوم مىشود كه قبل از اين كاغذ مكاتب درميان بوده است ( حاشيه ) .
( 3 ) - جوابى كه ملا محمد رستمدارى به علماى ماوراءالنهر نوشته است ( ح ) .