سه درجه بيرون آوريم كه نصف اوست چنان كه در فصل هفتم گفتيم . واز جيب سه درجه ،
I
جيب يك درجه ونيم واز جيب يك درجه ونيم ، جيب چهل وپنج دقيقه . آن گاه ثلث جيب يك درجه ونيم بگيريم وآن را از جيب
I
يك درجه ونيم نقصان كنيم وآن را كه باقي ماند محفوظ أول خوانيم . بعد از آن ، ثلث جيب
I
چهل وپنج دقيقه بگيريم وبر جيب چهل [ و ] پنج دقيقه افزائيم . آنچه حاصل آيد آن را محفوظ
I
ثاني گوئيم . آن گاه تفاوت ميان محفوظ أول وثاني معلوم كنيم وآن را تنصيف كنيم
I
تا تعديل حاصل آيد . آن تعديل را بر كمتر فزائيم از اين دو محفوظ ويا از بيشتر ، نقصان
I
كنيم تا جيب يك درجه حاصل آيد به تقريب .
فصل دهم : در معرفت جيب هر جزوى
I
از آن اجزا كه خواهيم
وطريق أو آن است كه چون جيب جزوى ، مجهول باشد وجيب جزوى
I
كه مقدم باشد بر آن جزو ، به يك درجه معلوم بود وجيب تمام آن جزو نيز معلوم باشد ؛
I
پس ضرب كنيم جيب آن جزو مقدم را در جيب تمام يك درجه وجيب تمام آن جزو را
I
در جيب يك درجه ، منحط . وحاصل هر دو ضرب را با هم جمع كنيم تا جيب آن جزو حاصل آيد
I
كه مطلوب است .
مثالش ؛ چنان كه فرض كرديم كه جيب سى وهفت درجه مىخواهيم كه استخراج
I
كنيم ، چون جيب سى وشش درجه معلوم كرده باشيم چنان كه در فصل سئوم بيان كردهايم ،
I
وجيب تمام أو دانسته باشيم چنان كه در فصل پنجم گفتيم . پس ضرب كنيم جيب سى
I
وشش درجه را در جيب تمام يك درجه ، منحط ؛ وجيب تمام سى وشش درجه را در جيب
I
يك درجه ، منحط تا از مجموع هر دو حاصل ضرب ، جيب سى وهفت درجه بيرون آيد وباقي
I
بر اين قياس بود .
وبا اين أصول كه بيان كردهايم استخراج جيبهاى تمام اجزا
I
تا ربع دور مىتوانيم كرد ؛ چنان كه اگر خللى به جدول جيب راه يابد اصلاح آن توان كرد . وجيب ، قانوني است محاسب را در معرفت قوسهاى مجهول از قوسهاى معلوم كه رجوعش