نوبت مريخ را باشد به شركت آفتاب ؛ بعد از آن به شركت زهره . به همان قياس كه در فردارات
I
مواليد است كه چون نوبت به كوكبى رسد به نسبت أسباع ، زمان شركت معلوم كنيم از همان جدول .
I
فصل 3 : در معرفت قسمت أيام عالم بر سالهاى عظمى كواكب
كه آفتاب را هست 1461 ؛
I
وزهره را 1115 ؛ وعطارد را 480 ؛ وقمر را 520 ؛ وزحل را 265 ؛ ومشترى را 429 ؛
I
ومريخ را 480 كه مجموع اين اعداد باشد 4590 . وطريق اين عمل چنان است كه سالهاى
I
ناقصهء أيام عالم را بر اين مجموع اعداد ، قسمت كنند تا عدد ادوار تامه بيرون آيد . وآنچه باقي
I
ماند از قسمت ، ابتدأ از شمس كنند ؛ وعدد سالهاى هر يكى از اين كواكب را از آن باقي ، طرح كنند تا
I
عدد آنجا كه منتهى شود نوبت تدبير به آن كوكب رسيده باشد .
مثالش خواستيم كه بدانيم كه أول
I
سال دويست وسى وپنجم ملكشاهى ، نوبت تدبير به كدام كوكب رسيده است . سالهاى
I
ناقصهء أيام عالم را كه بود 184215 ، بر مجموع 4590 قسمت كرديم . بيرون آمد عدد
I
ادوار تامه 40 ، وما بين القسمة ماند 615 . پس ابتداى دور چهل ويكم ، از آفتاب كرديم . وچون
I
هنوز سالهاى عظمى آفتاب تمام نشده است پس مدبر ، شمس باشد . واين سال هشتصد
I
وپانزدهم است كه نوبت تدبير به أو رسيده است . وچون اين را از سالهاى عظمى آفتاب ، كم كرديم
I
باقي ماند 646 . پس دانستيم كه تا مدت ششصد وچهل وشش سال ، مدبر أو خواهد بودن . بعد از آن ، نوبت تدبير به زهره رسد وباقي بر اين قياس بايد كردن .
فصل 4 : در شرح قرانات
I
كواكب سياره وتقرير اعداد وأنواع آن
وآن مشتمل است در شش نوع كه متضمن صد وبيست
I
عدد باشد . چنان كه از آن جمله ، بيست ويك ثنائى بود ، بيست ويك خماسي ، وسى پنج ثلاثي ، وهمين قدر رباعي ، وهفت سداسى ، ويك سباعى أمثال ثنائى . چنان است كه قران زحل با هر يكى از شش
I
كوكب باقي ، شش باشد ، ومشترى را پنج كوكب باقي كه زير اوست ، وهمچنين مريخ را با چهار
I
چهار ، وشمس را با سه سه ، وزهره را با دو دو ، وعطارد با يك كوكب باقي كه قمر است يكى ،