قضيه مشاهده مىشود يعنى رفتهرفته مترادفات عربى اينگونه واژهها دوشبهدوش خود آنها در نظم و نثر ظاهر مىشود تا آنجا كه امروزه اين واژههاى اصيل زبان درى بهندرت مورد استعمال قرار مىگيرد .
ذيلا تعدادى از واژههاى عربى و معادل فارسى آنها از كتاب بدايع الملح آورده مىشود تا گوشهاى از اهميت نثر فارسى آن روشن گردد .
بكره - بامداد پگاه « 1 » ، جمر - انگشت زنده « 2 » ، الضحى - چاشتگاه « 3 » ، ورد - آبگاه ، آبشخور و آبخوار « 4 » ، زلال - آب خوشگوار « 5 » ، ذل و هوان - خوارمندى « 6 » ، اصيل - شبانگاه « 7 » ، وجد - اندوه « 8 » مقراض - ناخن پيراى « 9 » ، منبت - رستنجاى « 10 » ، رقعه - درپه « 11 » ، طحلب - جغزواره « 12 » ، نصرت - يارمندى « 13 » ، تسميه - نامزد كردن « 14 » ، مثل ، شبيه و نظائر آن - ماننداك « 15 » ، اشراق - درفشيدن « 16 » ، ثاقب - درفشان « 17 » ، حبذا - خوشا ، دوستا « 18 » ، رواغ - روباه بازىكننده « 19 » ، مركب - ستور برنشست « 20 » ، رقّة - تنگى « 21 » ، قناعت - خرسندى « 22 » ، شريعه - آبگاه « 23 » ، دفع - سبوختن « 24 » تجميع - دوزش « 25 » ، رياضت - رام كردن « 26 » ، برده - يخچه « 27 » قماط ( سينهبند ) - باژنگ « 28 » ، شارب - آبخورنده « 29 » ، خلخال - پاىبرجن « 30 » ، صدى - بجواك « 31 » ، خضوع - گردن دادن « 32 » ، كواعب - زنان نارپستان « 33 » ، عصيبه - گروهك « 34 » ، مسيل - گذاشتن جاى آب « 35 » ، محارم - پوشيدگان « 36 » ، ينسى - فرامشت كرده مىشود « 37 » ،
هامش
( 1 ) . ص 30 .
( 2 ) . ص 36 .
( 3 ) . ص 49 .
( 4 ) . ص 22 ، ص 40 و ص 68 .
( 5 ) . ص 50 .
( 6 ) . ص 14 ، 19 ، 61 ، 15 و 66 .
( 7 ) . ص 24 .
( 8 ) . ص 24 ، 46 ، 50 و 60 .
( 9 ) . ص 11 و 93 .
( 10 ) . ص 13 .
( 11 ) . ص 97 .
( 12 ) . ص 1 ، 11 و 12 .
( 13 ) . ص 3 .
( 14 ) . ص 2 و 99 .
( 15 ) . در اكثر صفحات .
( 16 ) . ص 49 .
( 17 ) . ص 29 ، 30 ، 36 ، 37 و 43 .
( 18 ) . ص 24 .
( 19 ) . ص 19 .
( 20 ) . ص 17 .
( 21 ) . ص 1 و 37 .
( 22 ) . ص 50 .
( 23 ) . ص 92 .
( 24 ) . ص 60 و 71 .
( 25 ) . ص 88 .
( 26 ) . ص 52 .
( 27 ) . ص 26 .
( 28 ) . ص 37 .
( 29 ) . ص 40 .
( 30 ) . ص 36 .
( 31 ) . ص 36 .
( 32 ) . ص 18 .
( 33 ) . ص 89 .
( 34 ) . ص 75 .
( 35 ) . ص 83 .
( 36 ) . ص 75 .
( 37 ) . ص 26 .