و - كتاب فى الرد على بن عبد الحكم على مالك .
ز - كتاب بسيط القول فى احكام شرايع الاسلام ، در اين كتاب به رواج فقه در مدينه ، مكه ، كوفه ، بصره ، شام ، خراسان و نيز به ابواب طهارت و صلاة پرداخته و موارد اختلاف و اتفاق فقيهان را ياد كرده و از احكام و وصايا و آداب قضاوت بحث كرده است . اين كتاب بنابه گفته ياقوت ، حدود دو هزار برگ و چنانكه سبكى نوشته حدود هزار و پانصد برگ بوده است .
ح - كتاب الرّد على ذى الاسفار ، اين كتاب را طبرى در ردّ بر داوود بن على اصفهانى نوشته است و اين پس از زمانى صورت گرفت كه وى مدتى ملازم طبرى بود و از كتابهاى او مطالب فراوانى به رشته تحرير درآورد . علت تاليف اين كتاب آن بود كه ميان طبرى و داوود نزاعى روى داد و طبرى در آن پيروز شد و اين امر بر ياران داوود سخت آمد و يكى از آنها سخن ناگوارى به ابو جعفر گفت ، آنگاه طبرى از مجلس بيرون رفت و اين كتاب را به تدريج نوشت تا حدود صد برگ شد .
ط - كتاب آداب القضاة ، و اين يكى از كتابهاى اوست كه به زيبايى و برترى شهرت دارد . در اين كتاب قاضيان و نويسندگان آنها و آنچه را كه قاضى بايد به آن عمل كند ، ستوده و احكام و شهادتها و دعواهاى آشكار را بيان كرده و تقريبا در هزار برگ نوشته شده است .
5 - طبرى در زمينه اصول دين ، داراى تأليفاتى است كه در ذيل نام مىبريم ، هر چند كتاب سوم از آنها مشخص نيست كه درباره اصول دين است يا اصول فقه :
الف - رسالة البصير فى معالم الدين ، اين رساله را براى اهالى طبرستان نوشته و درباره اختلاف ميان اسم و مسمّى است كه ميان آنها به وقوع مىپيوست و نيز راجع به مذاهب اهل بدعت است و حدود سى برگ دارد .
ب - رسالهاى به نام صريح السنه ، در اين رساله مذهب و دين خود و آنچه به آن اعتقاد دارد بيان كرده و قسمت آخرش درباره اعتقاد است و در چند برگ نوشتهشده است .
مناهج في التفسير ( شيوه هاى تفسير قرآن كريم ) ( فارسى ) — صفحة 380
مساهمون: مصطفى الصاوي الجويني
ص٣٨٠