فرجه الشريف - نايل آمدهاند ، خداى تعالى ديدار و شفاعتش را به ما روزى فرمايد كه او به بندگانش نزديك و اجابتكنندهء دعا است .
و در جمع بين اينها وجوه بعيدى ياد كردهاند ، كه نيازى ندارد متعرض آنها شويم و رد كنيم .
و آنچه را بيان داشتيم همچون نور بر قلّهء كوه طور ، براى اهلش واضح است و توفيق از خداست .
و از دلايل قطع شدن بابيّت و نيابت خاصّه در غيبت دوم اينكه : اين مسأله با وجود محل ابتلا بودن براى همهء اهل ايمان ، و اهتمام داشتن به آن ، هيچ كس از علماى ما از زمان ائمه عليهم السّلام تا اين زمان يك خبر هم نقل نكرده كه بهطور تصريح يا تلويح يا إشاره بر وقوع نيابت خاصّه در زمان غيبت دوم دلالت نمايد ، با اينكه علما و حافظان حديث تتبّع بسيار كرده و به نقل احاديث و تدوين و روايت آنها اهتمام ورزيدهاند تا آنجا كه اخبارى كه مشتمل بر مطالب جزئى و آدابى است كه در تمام عمر كمتر براى انسان پيش مىآيد ، و اخبارى كه مشتمل بر قصّهها و حكايات و غير آنها است را نيز ضبط نمودهاند ، و تا آنجا كه اخبار ضعيف و مشتمل بر راويان مجهول را نيز ضبط كردهاند ، و غير اينها . . . كه بر پژوهشگر در كتب احاديث و آثار پوشيده نيست . و با ملاحظهء همهء اينها اطمينان حاصل مىشود به عدم وقوع وكالت و نيابت خاصّه در زمان غيبت كبرى به طورى كه اگر بر فرض دليلى بر اين مدّعا نداشتيم مىتوانستيم بر همين وجه فقط اعتماد كنيم ، و همين برايمان كافى بود .
حاصل اينكه نيافتن دليل در جايى كه مورد ابتلاى همه جانبهء عموم است ، خود دليل بر نبودن دليل است ، و اين قاعدهء ارزنده و مهمى است ، كه جمعى از فحول علماى اصول بر آن استناد جسته و بدان اعتماد كردهاند ، و نيز عقلا در همهء امور خود - آنچه مربوط به دنيا و آخرت و معيشت و معاشرتشان است ، در تمام زمانها و اعصار - بر آن إتكا داشته و دارند ، كه در هر چيزى كه شك مىكنند ، وقتى پس از جستجو و كاوش دليلى بر آن نيافتند به عدم آن حكم مىنمايند . إجمالا براى هيچ صاحب عقلى پس از بررسى و جستجوى كامل در موضوعى كه مورد ابتلاى همه جانبهء عموم مردم است ، و دست نيافتن به چيزى كه بر مقصود دلالت كند ، هيچ تأمّل و ترديدى در حكم كردن به نبودن دليل باقى نمىماند ، به خصوص با اهتمام امامان عليهم السّلام به بيان آنچه امت بدان نياز دارند ، و اجتهاد و اهتمام علما به نقل كردن آنچه از امامانشان - سلام اللّه عليهم اجمعين - به ايشان رسيده است .
و با تأمّل در اين اصل و تدبّر در اين مطلب بطلان آنچه صوفيان إدّعا مىكنند از وجوب بيعت با
مكيال المكارم في فوائد دعاء للقائم ( ع ) ( مكيال المكارم در فوائد دعا براى حضرت قائم ( ع ) ) ( فارسى ) — صفحة 420
مساهمون: ميرزا محمد تقي الأصفهاني
ص٤٢٠