برايم گفت كه حضرت على بن الحسين عليهما السلام فرموده است : قائم ما در يكى از سالها براى اداى كامل حقوق مردم قيام خواهد كرد . امام كاظم عليه السّلام فرمود : قائم بدون سفيانى قيام كند ؟ بهدرستى كه امر قائم عليه السّلام حتمى از خداوند است ، و قائم نخواهد بود جز با بودن سفيانى . عرض كردم :
فدايت شوم ، پس در اين سال است ؟ فرمود : هرچه خدا خواهد ، گفتم : آيا در دوران عمر من به حكومت مىرسد ؟ فرمود : خدا هرچه خواهد انجام دهد . « 1 »
و نيز در بحار از غيبت شيخ طوسى به سند خود از محمد بن مسلم آورده كه گفت : شنيدم حضرت ابى عبد اللّه صادق عليه السّلام فرمود : سفيانى پس از آنكه بر مناطق پنجگانه مسلط مىشود ، به مقدار حمل يك زن زمامدارى مىكند ، سپس فرمود : « استغفر اللّه » به مقدار حمل يك شتر حكومت خواهد كرد ، و ماجراى او از محتوم است . « 2 »
و اخبار ديگر كه تصريح دارد به اينكه سفيانى و بعضى ديگر از علائم ظهور محتوم است كه تغيير و تبديلى در آنها نيست . پس حكم كردن به اينكه تمام علامتهايى كه روايت شده قابل تغيير و تبديل است و يا تأويل كردن آن روايات ، اجتهاد در مقابل نصّ است .
دوم : تغيير تمام علائم مستلزم نقض غرض است ، و آن بر خداوند متعال محال مىباشد ، زيرا كه غرض و منظور از قرار دادن علائم و نشانهها آن است كه مردم به وسيلهء آنها ، امام غايب خود را بشناسند ، و از هركسى كه به دروغ ادعاى امامت كند پيروى ننمايند . پس هرگاه تمام نشانهها تغيير كند ، و هيچيك از آنها براى مردم آشكار نگردد نقض غرض لازم مىآيد ، و اين بر خداوند محال است . و دليل بر اينكه قرار دادن علائم براى شناختن امام قائم عليه السّلام است - اضافه بر اينكه غرض عقلايى از نصب علائم همين است و گرنه نصب علائم لغو مىشود - اخبار بسيارى است از جمله : فرمودهء امام صادق عليه السّلام كه : ساكن باشيد تا وقتى كه آسمان و زمين آرام هستند . « 3 »
و فرمودهء حضرت رضا عليه السّلام كه : منظور حضرت ابى عبد اللّه ( صادق عليه السّلام ) كه « تا آسمان ساكن است » يعنى از ندا كردن به نام صاحب تو ، و « تا زمين ساكن است » يعنى از فروبردن لشكر سفيانى . « 4 » و . . . اخبار ديگرى كه ذكر آنها موجب طولانى شدن مطلب است ، و روايات در غيبت نعمانى و كمال الدين و بحار و غير اينها آمده است .
هامش
( 1 ) . بحار الانوار : 52 / 182 .
( 2 ) . بحار الانوار : 52 / 315 .
( 3 ) . بحار الانوار : 52 / 25 .
( 4 ) . بحار الانوار : 52 / 25 .