گفت : شنيدم ، حضرت ابى عبد اللّه صادق عليه السّلام مىفرمود : در قائم عليه السّلام سنّتى از موسى بن عمران هست . عرضه داشتم : سنّتى كه از موسى بن عمران در او هست چيست ؟ فرمود : مخفى بودن ولادتش و غيبت از قومش . گفتم : موسى بن عمران عليهما السلام چند وقت از قوم و اهلش غايب بود ؟
فرمود : بيست و هشت سال . « 1 » و مدت دومين غيبت چهل شب بود ، خداوند متعال فرموده :
فَتَمَّ مِيقاتُ رَبِّهِ أَرْبَعِينَ لَيْلَةً ؛
« 2 » كه ميقات [ وعدهگاه ] پروردگارش چهل شب به پايان رسيد . قائم عليه السّلام نيز ، دو غيبت داشته يكى از ديگرى طولانىتر - چنانكه گذشت -
موسى عليه السّلام ؛ خداوند تعالى با او سخن گفت و چنين فرمود :
إِنِّي اصْطَفَيْتُكَ عَلَى النَّاسِ بِرِسالاتِي وَ بِكَلامِي فَخُذْ ما آتَيْتُكَ وَ كُنْ مِنَ الشَّاكِرِينَ ؛
« 3 » همانا من به وسيلهء رسالتها و كلام خودم تو را بر مردم برترى دادم ، پس آنچه به تو دادم بگير و از سپاسگزاران باش .
قائم عليه السّلام نيز همينطور ، خداوند متعال با او سخن گفت هنگامى كه آن حضرت را به سراپردهء عرش بالا بردند ، چنانكه در بحار از حضرت ابو محمد عسكرى عليه السّلام آمده كه فرمود : هنگامى كه پروردگار من مهدى اين امت را به من موهبت فرمود ، دو فرشته فرستاد او را به سراپردهء عرش بردند تا اينكه او را در پيشگاه خداوند - عزّ و جلّ - نگهداشتند ، از جانب خداوند خطاب آمد :
مرحبا به تو اى بندهء من ، براى يارى دينم و آشكار نمودن امر و راهنمايى بندگانم ، [ برگزيده شدهاى ] سوگند خوردهام كه به [ خاطر ] تو بگيرم و به [ راه ] تو بدهم و به تو ببخشايم و به تو عذاب كنم . « 4 »
موسى عليه السّلام ؛ از قوم خود و ديگران از ترس دشمنانش غايب شد ، خداوند - عزّ و جلّ - مىفرمايد :
فَخَرَجَ مِنْها خائِفاً يَتَرَقَّبُ ؛
« 5 » پس از آن [ ديار ] ترسان و نگران بيرون رفت . قائم عليه السّلام نيز از ترس دشمنان از قومش و غير آنها غايب شد .
موسى - على نبيّنا و آله و عليه السلام - وقتى غايب شد ، قومش در منتهاى رنج و فشار و مشقت و ذلّت واقع شدند ، كه دشمنانشان پسران آنها را مىكشتند و زنانشان را زنده مىگذاشتند . قائم عليه السّلام ، نيز شيعيانش و دوستانش در زمان غيبتش در منتهاى سختى و فشار و ذلّت مىافتند ( تا خداوند كسانى را كه ايمان آوردهاند پاك كند و كافرين را هلاك سازد ) . « 6 »
هامش
( 1 ) . كمال الدين : 1 / 340 .
( 2 ) . سوره اعراف ، آيه 142 .
( 3 ) . سوره اعراف ، آيه 144 .
( 4 ) . بحار الانوار : 51 / 27 .
( 5 ) . سوره قصص ، آيه 21 .
( 6 ) . سوره آل عمران ، آيه 141 .