مكن به نامه سياهى ملامت من مست * كه آگه است كه تقدير بر سرش چه نوشت
قدم دريغ مدار از جنازهء حافظ * كه گرچه غرق گناه است مىرود به بهشت 17 .
مخالفان رضا دادند ، و حافظ به آيين محمدى به خاك سپرده شد ؛ و مزار وى ، حافظيه ، از آن زمان زيارتگاه مردمان ، از دور و نزديك ، مىباشد .
آرامگاه حافظ در حدود سه كيلومترى شمال شرقى شهر واقع است ، و ما پس از گذشتن از حومهء شهر بعد از تاخت كوتاهى به محوطهء حصاردارى كه آرامگاه را در برگرفته است ، رسيديم . چون از مدخل آن گذشتيم خويشتن را در صحن وسيع مربعشكلى يافتيم كه سه طرف آن را ساختمانهاى يك طبقه فرا گرفته بود ، و در آنها روحانيان ، درويشان ، و زائران اقامت كرده بودند . درختان تبريزى ، سرو ، و افرا در همه جا سايه افكنده بودند ، و در زير سايههاى آنها حوض كوچكى به چشم مىخورد . آرامگاه حافظ در وسط باغ قرار داشت ، و در پيرامون آن تعدادى قبرهاى ديگر ديده مىشد . زيرا مدفون شدن در نزديك خاك شاعر اينك امتيازى بشمار مىرود . از آرامگاه خوب محافظت مىشود . و ديگر مانند يك قرن پيش كه كرپورتر آنجا را ديده و وصف كرده است ، ويران و متروك نيست 18 ، و افزايش سال به سال زائران آنجا نشان مىدهد كه شهرت شاعر رو به تزايد است . تخته - سنگ مستطيلى از مرمر ، به جاى سنگ قبر اصلى ، مزار را مىپوشاند ، و گويند سنگ قبر اصلى را كريم خان زند پس از تعويض دستور داد تا در باغ جهاننما بگذارند 19 . سنگ قبر فعلى به زيبايى تمام حجارى شده و در روى آن اشعارى از خود حافظ ، و در بالاى آن كتيبهاى به عربى كنده شده است و آن سورهاى از قرآن است كه از فناپذيرى انسان و بقا و ابديت خداوند سخن مىگويد . در پايين سنگ قبر تاريخ مرگ شاعر كنده شده ، و آن تاريخ سال 1389 ميلادى ( - 791 هجرى قمرى ) است 20 . حكمران حاضر شيراز زحمتى كشيده و دستور داده است كه محجر آهنى بزرگى با تزيينات پيچكمانند و طومارى در اطراف قبر كار بگذارند ، و اين محجر بسيار متينتر و با هيبتتر از نردهء قفسمانندى است كه قبلا قبر را در بر مىگرفت . تيرهاى حايل و تيرهايى كه در گوشهها كار گذاشته شده است ، تيرهاى آهنى تلگراف هستند كه از شركت تلگراف هند و اروپا گرفته شدهاند ، و شيرازيان به اين تيرها و پرچمهاى فلزى كوچك بالاى مزار همان اندازه مباهات و مفاخرت مىكنند كه به سنگ قبر پوشيده از كتيبهاى كه خاك شاعر را محفوظ مىدارد .
آرامگاه سعدى در حدود يك ميلى [ 1609 مترى ] شمال ، در قسمتى از دشت كه اندكى فرو رفته است ، قرار دارد و به سعديه معروف است . آرامگاه سعدى