نمايان شده و سپس استوار مىگردد . ملا صدرا مىگويد : « در آغاز ، كور سويى از ايمان پديدار مىشود و با ممارست انديشه و كار آدمى ، روز به روز نيرومندتر گشته و به چشم مىآيد . » « 1 » روايت زير در همين زمينه است : « خدا را طورى عبادت كن ، گويا او را مىبينى و اگر او را نمىبينى ، بدان او تماشاگر تو است . » « 2 »
سادسها : و في حديثه عليه السلام : « إنّ الرّجل إذا كان له الدّين الظّنون يجب عليه أن يزكّيه لما مضى إذا قبضه . »
ترجمه : هرگاه انسان طلبى دارد و نمىداند آيا به آن مىرسد يا نه ، واجب است پس از دريافت ، زكات آن را براى سالى كه گذشته ، بپردازد .
شرح : « الدّين الظّنون » طلبى كه صاحبش ، به وصول آن اطمينان ندارد .
زكات در شرايط ويژهاى واجب مىشود ؛ از جمله : مال در ملكيت كامل صاحبش بوده و در حال حاضر توان تصرف در آن را داشته باشد . از سوى ديگر ، زمانى دين به ملكيت طلبكار در مىآيد كه آن را دريافت نمايد و از اين جهت فرقى نمىكند كه آيا توان دريافت آن را داشته است يا خير . براى نمونه ، زن گرچه مىتواند نفقه خود را از شوهر درخواست كند ، ولى هنگامى به ملكيت او در مىآيد كه آن را گرفته باشد . با توضيح بالا ، روشن است كه
هامش
( 1 ) . الأسفار ، ج 4 ، ص 223 .
( 2 ) . صحيح بخارى ، ج 6 ، ص 20 ؛ صحيح مسلم ، ج 1 ، ص 29 ؛ سنن ابى داود ، ج 2 ، ص 412 ، ح 4695 .