خدا نيست . » « 1 » خوارج با استفاده از سخن خدا ، معصيت او را توجيه كردند .
خداوند فرمود : « خدا ، پيامبر و اولياى امر خود را اطاعت كنيد » « 2 » و امام ولى امر آنها بود . آنان با نافرمانى از امام عليه السّلام ، از دين بازگشتند و در زمين فساد كردند . روايت متواتر از رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله ، خوارج را اينگونه توصيف مىكند :
« همانند تيرى كه از كمان خارج شود ، از دين بيرون مىروند . » « 3 » در خطبه 40 ، امام عليه السّلام سخن خوارج را نقل و آن را با منطق دين و عقل رد مىكند . ما آن را به تفصيل شرح داده و به اندازه كافى درباره خوارج سخن گفتيم .
[ 198 - و قال عليه السلام في صفة الغوغاء : « هم الّذين إذا اجتمعوا غلبوا و إذا تفرّقوا لم يعرفوا » ]
198 - و قال عليه السلام في صفة الغوغاء : « هم الّذين إذا اجتمعوا غلبوا و إذا تفرّقوا لم يعرفوا » و قيل بل قال عليه السلام : « هم الّذين إذا اجتمعوا ضرّوا و إذا تفرّقوا نفعوا » فقيل قد عرفنا مضرّة اجتماعهم فما منفعة افتراقهم ، فقال : « يرجع أصحاب المهن إلى مهنتهم فينتفع النّاس بهم كرجوع البنّاء إلى بنائه و النّسّاج إلى منسجه و الخبّاز إلى مخبزه . »
ترجمه : در بيان ويژگى اوباش فرمود : آنان هنگامى كه گرد هم مىآيند پيروز مىشوند و چون پراكنده شوند شناخته نگردند . و گفته شده است كه امام عليه السّلام فرمود : آنان هرگاه گرد هم آيند زيان رسانند و چون پراكنده شوند ،
هامش
( 1 ) .إِنِ الْحُكْمُ إِلَّا لِلَّهِيوسف / 12 : 67 .
( 2 ) .أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ وَ أُولِي الْأَمْرِ مِنْكُمْنساء / 4 : 59 .
( 3 ) . « يمرقون من الدّين كما يمرق السّهم من الرّمية » كنز العمال ، ج 11 ، ص 208 .