ندارد .
156 - و قال عليه السلام : « قد بصّرتم إن أبصرتم و قد هديتم إن اهتديتم و اسمعتم إن استمعتم . »
ترجمه : اگر چشم بينا داشته باشيد ، حقيقت را نشانتان دادهاند ، اگر هدايت مىطلبيد شما را هدايت كردهاند و اگر گوش شنوا داريد ، حق را به گوشتان خواندهاند .
شرح : جملههاى دوم و سوم ، عطف تفسيرى بر جمله نخست است .
معناى سخن امام عليه السّلام آن است كه خداوند سبحان براى « هر صاحبدل و حق نيوشى كه خود به گواهى ايستد » « 1 » راه را نشان داده و براى كسى عذر و بهانهاى ننهاده است . پس او را سرزنش نكرده و خود را ملامت كنيد .
157 - و قال عليه السلام : « عاتب أخاك بالإحسان إليه و اردد شرّه بالإنعام عليه . »
ترجمه : با نيكي در حق برادرت ، او را سرزنش كن و شرّش را با بخشش به او ، بازگردان .
شرح : تحمل كار ناپسند و خشمآور دوست ، همسايه يا هر انسان ديگر ، به سود همگان است . افزون بر اين ، شايسته است او را بخشوده و در حقش نيكى كنى . با اين كار ، چه بسا شرمسار گشته ، خود را سرزنش كند و
هامش
( 1 ) .لِمَنْ كانَ لَهُ قَلْبٌ أَوْ أَلْقَى السَّمْعَ وَ هُوَ شَهِيدٌق / 50 : 37 .